Κι όμως, φταίνε και οι Γερμανοί! (must read)

Γιατί η ισχυρότερη οικονομία της Ευρώπης είναι υπεύθυνη για την οικονομική κατάσταση όχι μόνο της Ελλάδας αλλά και άλλων κρατών του ευρω-νότου. Μόνη λύση η διαγραφή χρεών. Τι υποστηρίζει σε άρθρο του γνωστός Ισπανός οικονομολόγος. 

Γράφει η Μ. Τόλια.

Ένα από τα σταθερά μοτίβα της ευρωπαϊκής κρίσης χρέους, που επανήλθε με την ανακίνηση του ελληνικού ζητήματος, υπήρξε η ριζική απόκλιση οπτικής ανάμεσα στα δημοσιογραφικά κείμενα και τις προσεγγίσεις των «ειδικών της οικονομικής ορθολογικότητας» – κάτι σαν μέρα με τη νύχτα...

Απέναντι στις τάξεις των δημοσιογράφων που εξαρχής ασπάστηκαν και παραμένουν προσηλωμένοι στην κυρίαρχη – γερμανικής προέλευσης – ερμηνεία της κρίσης, η οποία χωρίζει την Ευρώπη σε «ενάρετα» και «προβληματικά» έθνη, οι οικονομολόγοι εστίασαν, από την πλευρά τους, στα προβλήματα στην αρχιτεκτονική της Ευρωζώνης και σήμερα αναλαμβάνουν την ένθερμη υπεράσπιση των προτάσεων του έλληνα ΥΠΟΙΚ Γ. Βαρουφάκη για αναδιάρθρωση του ελληνικού χρέους.

Από τις όχι λίγες ανάλογες προσεγγίσεις των ημερών, θα σας παρουσιάσω την πολύ ξεχωριστή παρέμβαση υπέρ της Ελλάδας και της Ευρώπης του Μάικλ Πέτις. Ο Μάικλ Πέτις είναι ένας Ισπανός τοπ σταρ οικονομολόγος, βετεράνος της Wall Street, με θητεία στις αγορές, την εμπορική τραπεζική, τις επιχειρήσεις, την οικονομική ανάλυση και τα πανεπιστήμια. Το πιο γνωστό βιβλίο του, το «The Volatility Machine: Emerging Economics and the Threat of Financial Collapse», τον έχει καθιερώσει ως τον πλέον διεισδυτικό και εικονοκλάστη αναλυτή των συναλλαγματικών κρίσεων και κρίσεων χρέους, όπως είναι και η κρίση της Ευρωζώνης.

Δυο μέρες μετά την αναγνωριστική συνάντηση Σόιμπλε-Βαρουφάκη την περασμένη εβδομάδα στο Βερολίνο, ο Πέτις παρενέβη στη συζήτηση για το ελληνικό χρέος με ένα μακροσκελές άρθρο με τίτλο «Ο ΣΥΡΙΖΑ και οι γαλλικές αποζημιώσεις» το οποίο η συντακτική ομάδα των Financial Times ανέδειξε ως την καλύτερη ανάλυση για την ευρωπαϊκή κρίση που έχουμε δει μέχρι σήμερα.

Πράγματι, με μια διαβρωτική γραφή ο Πέτις αποδομεί συνολικά τη γερμανική αντίληψη ότι οι χώρες και οι κοινωνίες του Ευρωπαϊκού Νότου φέρουν την οποιαδήποτε συλλογική ευθύνη για την αποπληρωμή των προβληματικών χρεών που δημιούργησε η στρεβλή αρχιτεκτονική του ευρώ...

Κατά τον Ισπανό οικονομολόγο, η μόνη λύση για να σωθεί η Ευρώπη σήμερα είναι μέρος του κόστους της κρίσης να αναληφθεί από τους πιστωτές, με διαγραφές χρεών. Αλλά για να το δούμε αυτό πρέπει πρώτα οι δημοσιογράφοι, η κοινή γνώμη και οι οικονομικοί σύμβουλοι των κυβερνήσεων να ξεφύγουν από τη παγίδα της ρητορικής Σόιμπλε που μετατρέπει μια σύγκρουση συμφερόντων μεταξύ διαφορετικών οικονομικών ομάδων σε σύγκρουση μεταξύ εθνικών κρατών.

Θα παρουσιάσω στη συνέχεια ορισμένα βασικά σημεία του άρθρου του Μάικλ Πέτις, που αποδομούν την αντίληψη ότι τα κράτη του Ευρωπαϊκού Νότου είναι υπεύθυνα για την κρίση και την αποπληρωμή μη βιώσιμου κρατικού χρέους, ενώ η Γερμανία είναι αθώα... Θα επανέλθω σε επόμενο κείμενο, με τα επιχειρήματα με τα οποία ο Μάικλ Πέτις υποστηρίζει ότι υπό τις σημερινές συνθήκες υπερχρέωσης του Ευρωπαϊκού Νότου, οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις δεν θα αποφέρουν οικονομική ανάπτυξη μέχρις ότου γίνουν οι απαραίτητες διαγραφές χρεών και πως γι' αυτό πρέπει τα κεντρώα ευρωπαϊκά κόμματα να υποστηρίξουν άμεσα το εγχείρημα Βαρουφάκη για ανασχεδιασμό του χρέους της Ελλάδας – με σκοπό να αποτελέσει πρότυπο για όλα τα κρατικά χρέη του Ευρωπαϊκού Νότου.

1. Οι οικονομικές ρίζες της ευρωπαϊκής κρίσης

Κατά τον Ισπανό οικονομολόγο, η ευρωπαϊκή κρίση χρέους δεν διαφέρει κατά βάση από τις παραδοσιακές συναλλαγματικές κρίσεις και κρίσεις χρέους που προκαλούνται από τις απότομες μεγάλες εισροές και εκροές κεφαλαίων σε ένα πολύπλοκο οικονομικό σύστημα. Θεμελιώδη ρόλο πάντως σε αυτήν έχει διαδραματίσει η υιοθέτηση του ευρώ, που σήμανε την ντε φάκτο κατάργηση του εθνικού νομίσματος και της εθνικής νομισματικής πολιτικής, των δύο κυριότερων δηλαδή μηχανισμών απορρόφησης της οικονομικής μεταβλητότητας.

«Γι' αυτό το λόγο κατά την πρώτη 10ετία υιοθέτησης του ευρώ, εμφανίστηκαν μεγάλες ανισορροπίες ανάμεσα σε διάφορους κλάδους της ευρωπαϊκής οικονομίας. Έχουμε μεγάλη ιστορική εμπειρία με αυτό τον τύπο ανισορροπιών από τις οποίες πάσχει και θα εξακολουθήσει να πάσχει η Ευρώπη και από τα ιστορικά προηγούμενα, τρία πράγματα είναι ξεκάθαρα: Πρώτον, ότι οι ανισορροπίες που οδήγησαν εν τέλει στην κρίση έχουν τις ρίζες τους σε κρυφές μεταβιβάσεις μεταξύ οικονομικών κλάδων εντός της Ευρώπης και όχι σε μεταβιβάσεις ανάμεσα στις χώρες. Αυτές οι κρυφές μεταβιβάσεις οδηγούν σε τεχνητή άνοδο των αποταμιεύσεων σε κάποιες χώρες η οποία κατά τρόπο λογικά αναγκαίο οδηγεί σε άνοδο των παραγωγικών ή μη παραγωγικών (σε αναπτυγμένες χώρες, συνήθως των μη παραγωγικών) επενδύσεων ή σε τεχνητά χαμηλότερες αποταμιεύσεις σε άλλα μέρη του συστήματος και εν τέλει σε μη βιώσιμα χρέη».

Μια από τις πρώτες κρυφές μεταβιβάσεις μεταξύ διαφόρων οικονομικών κλάδων που έλαβε χώρα στην Ευρώπη, και στην οποία επανέρχεται αρκετές φορές ο Πέτις, ανάγοντας την σε μια από τις δομικές αιτίες της κρίσης, σημειώθηκε στη Γερμανία στις αρχές της δεκαετίας του 2000. Τότε, με συμφωνία μεταξύ των γερμανικών συνδικάτων και της εργοδοσίας, καθηλώθηκαν οι μισθοί και πάγωσε η εγχώρια κατανάλωση. Η καθήλωση των γερμανικών μισθών οδήγησε σε αύξηση των επιχειρηματικών κερδών και η καθήλωση της κατανάλωσης οδήγησε σε μείωση των εγχώριων επενδύσεων και αύξηση των αποταμιεύσεων. Με τον τρόπο αυτό συντελέσθηκε μια κρυφή μεταβίβαση από τη γερμανική βιομηχανία και τις υπηρεσίες προς τον γερμανικό χρηματοπιστωτικό τομέα, ο οποίος στη συνέχεια, χάρη στην πλήρη απελευθέρωση της τραπεζικής πίστης στην Ευρωζώνη και τα ενιαία επιτόκια του ευρώ, αναζητούσε υψηλές αποδόσεις στις χώρες του Ευρωπαϊκού Νότου.

2. Η Γερμανία μετατρέπει μια οικονομική σύγκρουση σε εθνική

Η γερμανική θέση «για τα προβλήματα της Ελλάδας φταίει αυτή και μόνο και πάντως όχι η Γερμανία» αποτελεί καθαρό παραλογισμό, παρατηρεί ο Πέτις, που δυστυχώς μετατρέπει μια εντελώς παραδοσιακού τύπου σύγκρουση για το πώς θα μοιραστεί το κόστος μιας κρίσης υπερχρέωσης ανάμεσα σε δυο οικονομικές ομάδες με αντιτιθέμενα συμφέροντα, σε εθνική σύγκρουση.

«Η επίλυση μιας κρίσης χρέους δεν ενέχει κάτι άλλο από το πώς θα μοιραστεί το κόστος. Στις περισσότερες νομισματικές κρίσεις και κρίσεις χρέους στη μια πλευρά είναι οι πιστωτές, οι κάτοχοι ακινήτων και άλλων περιουσιακών στοιχείων και οι επιχειρήσεις που επωφελήθηκαν από τις νομισματικές στρεβλώσεις. Στην άλλη πλευρά είναι οι εργαζόμενοι που πληρώνουν με τη μορφή της μείωσης των μισθών τους και της ανεργίας και σε κάποιες περιπτώσεις η μεσαία τάξη που πληρώνει με τη μορφή της σταδιακής διάβρωσης του εισοδήματός της και της αξίας των αποταμιεύσεών της. Τα πολιτικά κόμματα συνήθως καταλήγουν να αντιπροσωπεύουν τα συμφέροντα της μιας ή της άλλης πλευράς. Σήμερα στην Ευρώπη όλα τα παραδοσιακά πολιτικά κόμματα υπερασπίζουν την αξία του νομίσματος και προστατεύουν τα συμφέροντα των πιστωτών».

Επειδή το κόστος της κρίσης για τους εργαζομένους και τη μεσαία τάξη στις κοινωνίες του Νότου είναι υψηλό, η υπάρχουσα κατάσταση ευνοεί τα πολιτικά κόμματα που επιτίθενται στα συμφέροντα των πιστωτών και στην ΟΝΕ – και στο βαθμό που αυτό το κάνουν τα ακραία ή τα εθνικιστικά κόμματα της δεξιάς και της αριστεράς, όλα αυτά οδηγούν στην ενίσχυσή τους. Αν όμως αυτά τα κόμματα αυτά κυριαρχήσουν στο δημόσιο διάλογο και την πολιτική σκηνή, το ευρωπαϊκό πείραμα θα διαλυθεί και θα χρειαστούν ολόκληρες 10ετίες για να ξαναζωντανέψει – χωρίς κι αυτό να είναι σίγουρο.

3. Η Ευρώπη χρειάζεται διαγραφές χρεών αλλά...

Αποτελεί πολύ μεγάλο πρόβλημα η έλλειψη ευρύτερης κατανόησης των οικονομικών μηχανισμών της ευρωπαϊκής κρίσης. Κατά τον Πέτις, είναι μείζον δυστύχημα που σε επίπεδο πολιτικών αναλυτών και ευρωπαϊκής κοινής γνώμης έχουν κυριαρχήσει απλοϊκές και λανθασμένες ερμηνείας της κρίσης σε όρους διαφορετικών εθνικών χαρακτήρων, οικονομικής αρετής ή ηθικής διαπάλης μεταξύ σωφροσύνης και της ανευθυνότητας. Όσο οι ευρωπαϊκές κοινωνίες αντιμετωπίζουν την κρίση ως διαμάχη μεταξύ υπεύθυνων και ανεύθυνων εθνικών κρατών, δεν θα δεχτούν διαγραφές χρεών – αλλά αυτή είναι μοναδική λύση για να σωθεί η Ευρώπη.

4. Κανένας ευρωπαϊκός λαός δεν δάνεισε λεφτά σε άλλον

Το βασικό επιχείρημα εναντίον των διαγραφών χρεών είναι ότι ο φιλότιμος «γερμανικός λαός» (αν δηλώσουμε την ομάδα των πιστωτών με το περιεκτικό όνομα «Γερμανία», σημειώνει ο Πέτις) δάνεισε τον αστόχαστο «ισπανικό λαό» (ο ίδιος ως Ισπανός επιλέγει να δηλώσει τη ομάδα των κρατών δανειοληπτών με το όνομα της χώρας του). Αυτό όμως δεν ισχύει. Κάτι πιο πολύπλοκο έχει συμβεί στην Ευρώπη, το οποίο όσο κι αν δεν αρέσκεται κανείς να το περιγράφει σε όρους πάλης των τάξεων, είναι αδύνατο να το αποφεύγει εντελώς.

«Δεν δάνεισε ποτέ χρήματα ο γερμανικός λαός στον ισπανικό λαό. Αντίθετα, οι πολιτικές που εφάρμοσε το Βερολίνο και που οδήγησαν τη Γερμανία από τα εξωτερικά ελλείμματα της δεκαετίας του 1990 στα μεγάλα πλεονάσματα της δεκαετίας του 2000 επιβλήθηκαν σε βάρος των γερμανών εργαζομένων και είναι εν μέρει υπεύθυνες για την πολύ χαμηλή ανάπτυξη της παραγωγικότητας της Γερμανίας. Επιπλέον επειδή οι κεφαλαιακές ροές (δηλαδή η διαρκής μεταφορά χρήματος) από τη Γερμανία στην Ισπανία διασφάλιζε ότι ο ισπανικός πληθωρισμός θα ήταν υψηλότερος του γερμανικού, επιτόκια που ήταν λογικά στη Γερμανία, ήταν πολύ χαμηλά στην Ισπανία, ίσως και αρνητικά. Στο βαθμό λοιπόν που οι γερμανικές, ισπανικές και άλλες τράπεζες πρόσφεραν μια θάλασσα απίστευτα φτηνών δάνεια σε όποιον ισπανό ήθελε να τα πάρει, το γεγονός ότι κάποιοι από αυτούς τους δανειστές υπήρξαν άκρως ανεύθυνοι, δεν αποτελούσε μια 'ισπανική επιλογή'».

«Διστάζω να το θέσω σε όρους που μοιάζουν με 'πάλη των τάξεων', όμως αν ξεχωρίσουμε αυτούς που επωφελήθηκαν περισσότερο από τις ευρωπαϊκές πολιτικές πριν την κρίση και αυτούς που επωφελήθηκαν λιγότερο αλλά αναμένεται τώρα να πληρώσουν το μεγαλύτερο μέρος του κόστους της προσαρμογής, αντί να βλέπουμε μια σύγκρουση μεταξύ γερμανών και ισπανών, είναι πιο ακριβές να βλέπουμε μια σύγκρουση μεταξύ των επιχειρηματικών και χρηματοπιστωτικών ελίτ (μαζί με τους Ευρωπαίους αξιωματούχους) από τη μια μεριά και των εργαζομένων και των αποταμιευτών της μεσαίας τάξης από την άλλη».

5. Όταν οι γερμανοί βρέθηκαν το 1870 σε θέση παρόμοια με των ισπανών και των Ελλήνων το 2000, ανέπτυξαν τις ίδιες παθογένειες

Η οικονομική ιστορία δείχνει πως οι μεγάλες διασυνοριακές κεφαλαιακές ροές βλάπτουν αντί να ωφελούν τη χώρα που τις δέχεται. Αυτό συμβαίνει επειδή είναι εξαιρετικά δύσκολο να βρεθούν μέσα σε συμπυκνωμένο χρονικό διάστημα πολλά παραγωγικά σχέδια προς χρηματοδότηση σε μια χώρα. Κατά συνέπεια, η μεγάλη και απότομη αύξηση των κεφαλαιακών ροών αυξάνει τους μισθούς δυσανάλογα προς την αύξηση της παραγωγικότητας, πλήττει την εγχώρια ανταγωνιστικότητα και βιομηχανία, κατευθύνεται σε μεγάλο βαθμό στην αγορά ακινήτων και παράγει φούσκες αξιών. Όλα αυτά επιδεινώνουν το εξωτερικό ισοζύγιο και καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη έως αδύνατη την εξυπηρέτηση του εξωτερικού χρέους. Αυτό ισχύει εξίσου για 'υπεύθυνες' και 'ανεύθυνες' χώρες.

«Στην ίδια θέση που βρίσκονται σήμερα οι ισπανοί (και οι έλληνες και όλες οι κοινωνίες του Ευρωπαϊκού Νότου) έχουν βρεθεί παλαιότερα και οι γερμανοί, όταν μετά το τέλος του γαλλοπρωσικού πολέμου, το 1870, υποχρέωσαν τους γάλλους να τους καταβάλλουν υψηλές πολεμικές επανορθώσεις περί το 20% του ΑΕΠ τους μέσα σε τρία χρόνια, νομίζοντας ότι έτσι θα γονατίσουν οικονομικά τη Γαλλία και θα απαλλαγούν επί μακρόν από έναν επικίνδυνο αντίπαλο.

Εντελώς αντίθετα από τις προσδοκίες τους όμως, οι μεγάλες αυτές κεφαλαιακές ροές σάρωσαν εν τέλει τη γερμανική οικονομία, οδηγώντας την σε εξωτερικό έλλειμμα και πλήττοντας τη γερμανική βιομηχανία, μέσω της αύξησης της εγχώριας ζήτησης προς όφελος των γαλλικών, βρετανικών και αμερικάνικων βιομηχανικών αγαθών. Ο συνολικός αντίκτυπος στη Γερμανία ήταν πολύ αρνητικός και οι οικονομολόγοι επί χρόνια υποστήριζαν ότι η γερμανική οικονομία επλήγη αντί να στηριχθεί από τις γαλλικές αποζημιώσεις, και λόγω των επιπτώσεων τους στους όρους του εμπορίου και τον βιομηχανικό τομέα, και επειδή τροφοδότησαν πλήθος μη παραγωγικών επενδύσεων, μεταξύ άλλων τη χρηματιστηριακή κερδοσκοπική φούσκα του 1871-1873, και μια μεγάλη αύξηση στο χρέος».

Όλα αυτά κατέληξαν στη μεγάλη ύφεση του 1873 και την συναίνεση του συνόλου του γερμανικού πολιτικού κόσμου και των γερμανών οικονομολόγων ότι οι γαλλικές αποζημιώσεις είχαν καταστρέψει τη γερμανική οικονομία.

6. Αποδίδοντας ορθά την «ανευθυνότητα»: εθνικά κράτη, πιστωτές και τραπεζικό σύστημα

Είναι εντελώς ανόητο να κατηγορείς τα κράτη αποδέκτες των κεφαλαιακών ροών ως υπεύθυνα για την κρίση. Όποιος προσφέρει χρήμα με αρνητικά επιτόκια για να χρηματοδοτήσει κάθε βλακώδη ιδέα, δεν μπορεί να απορεί επειδή χρηματοδοτήθηκαν τόσες βλακώδεις ιδέες. Κατά τον Μάικλ Πέτις, αν είναι κάποιος πρωταρχικά υπεύθυνος για την κρίση είναι οι καθαροί δανειστές στην Γερμανία και την Ολλανδία, όχι οι δανειολήπτες στην Ιρλανδία, την Ισπανία και την Ελλάδα.

«Θα ήταν εκπληκτική σύμπτωση που τόσο πολλές χώρες αποφάσισαν να επιδοθούν σε ένα καταναλωτικό πάρτι ταυτόχρονα. Θα ήταν ακόμη πιο αξιοσημείωτο, αν αυτό βεβαίως ίσχυε, το ότι κατάφεραν να το κάνουν, ρουφώντας τα λεφτά από μια απρόθυμη Γερμανία. Είναι δηλαδή πολύ δύσκολο να πιστέψουμε ότι η δραματική αλλαγή στα ισοζύγια πληρωμών μεταξύ των χωρών μελών της Ευρωζώνης είχε ως βασική αιτία της κάτι διαφορετικό από την μεταβολή εντός της γερμανικής οικονομίας που οδήγησε στα ύψη τα εγχώρια συνολικά πλεονάσματα σε σχέση με τις εγχώριες συνολικές επενδύσεις».

Αλλά ο βασικότερος λόγος για τον οποίο δεν στέκει ο ισχυρισμός ότι η Ισπανία (η Πορτογαλία, η Ελλάδα κλπ) είναι πρωταρχικά υπεύθυνες για την κρίση, επειδή διαχειρίστηκαν ανόητα τις μεγάλες κεφαλαιακές ροές που προήλθαν από τη Γερμανία και είχαν τάχα την επιλογή να μη δεχτούν τα χρήματα και να αποφύγουν τα καταναλωτικά πάρτι, τις φούσκες στην αγορά ακινήτων κι όλες τις άλλες υπερβολές, είναι το ότι δεν υπάρχει κανέναν υποκείμενο του τύπου «Ισπανία», «Πορτογαλία», «Ελλάδα» που να λάμβανε αποφάσεις. (Εδώ βέβαια σε ό,τι αφορά τη χώρα μας, είναι σωστό να κάνουμε τη διάκριση ανάμεσα στην ελληνική κοινωνία και τις κυβερνήσεις – ιδίως την κυβέρνηση Καραμανλή που έχει σοβαρές ευθύνες).

Τα γερμανικά λεφτά προς τον Ευρωπαϊκό Νότο διαμεσολαβήθηκαν από τράπεζες και πέρασαν σε νοικοκυριά, μεγάλες και μικρές επιχειρήσεις, όχι από τα κράτη, παρατηρεί ο Πέτις. Στο βαθμό που μια χώρα αποτελείται από ένα μεγάλο αριθμό ατόμων, νοικοκυριών και επιχειρήσεων, δεν χρειάζεται ενιαία ή έστω πλειοψηφική ανευθυνότητα ώστε η οικονομία σαν σύνολο να κάνει κακή χρήση του απεριόριστου χρήματος με άκρως χαμηλά επιτόκια.

«Αν ένα πολύ μεγάλο απόθεμα κεφαλαίων, περί το 10% ως το 30% του ΑΕΠ μιας χώρας, διανέμεται υποχρεωτικά σε ένα άπειρο πλήθος οικονομικών οντοτήτων και ο μόνος τρόπος διανομής του περνά μέσα από ένα ευρύ δίκτυο τραπεζών, και τα κίνητρα που έχουν τεθεί, ορίζουν ότι όσο πιο αισιόδοξη και ανεύθυνη είναι μια τράπεζα, τόσο περισσότερο αυξάνει τα κέρδη της κι ότι όσο πιο αισιόδοξος και ανεύθυνος είναι ο δανειολήπτης, τόσο περισσότερα χρήματα παίρνει, πώς βγάζει νόημα η χρήση του όρου ανευθυνότητα, κι αν πράγματι βγάζει, σε ποια πλευρά πρέπει να την αποδώσουμε;».

Η προφανής απάντηση είναι ότι η ανευθυνότητα βρίσκεται πρωτίστως στην πλευρά του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού συστήματος κι αυτών που όρισαν τους κανόνες του, όχι στην πλευρά των εθνικών κρατών.

Πάντως, καταλήγει ο Πέτις, ας κρατήσουμε το ότι η ιστορία δείχνει πως κάθε μεγάλη εισροή κεφαλαίων σε μα χώρα οδηγούσε σε προβληματικές καταστάσεις, ακόμη κι όταν υπήρχε μία και μόνη κρατική αρχή που λάμβανε αποφάσεις για την κατανομή τους, ακόμη κι όταν αυτή η αρχή είναι η ίδια η «ενάρετη» Γερμανία. Χαρακτηριστικά αναφέρεται ότι οι γαλλικές αποζημιώσεις του 1871-73 προς τη Γερμανία δεν διαμεσολαβήθηκαν από τράπεζες, πήγαν κατ' ευθείαν στα δημόσια ταμεία και από αυτά έγινε η κατανομή τους.

Κι όμως, η υπεύθυνη κατανομή της γερμανικής κρατικής αρχής οδήγησε σε μια από τις μεγαλύτερες φούσκες αξιών της γερμανικής ιστορίας στο Χρηματιστήριο και την αγορά ακινήτων, μια σημαντική (αν και όχι τόσο μεγάλη όσο της Ισπανίας και της Ελλάδας πρόσφατα) άνοδο της κατανάλωσης και μια επενδυτική φρενίτιδα εντός κι εκτός Γερμανίας, που τμήμα της αφορούσε βλακώδεις και ζημιογόνες επενδύσεις.

Κι αν η Γερμανία γλίτωσε τη χρεοκοπία με την έλευση της ύφεσης του 1874 επειδή οι ροές των γαλλικών κεφαλαίων ήταν πολεμικές αποζημιώσεις και όχι δάνεια που όφειλαν να αποπληρωθούν, δεν τη γλίτωσε 50 χρόνια αργότερα.

Προς τα τέλη της δεκαετίας του 1920, η Γερμανία κατακλύστηκε ξανά από φτηνά αμερικάνικα κεφάλαια που για ένα διάστημα την βοήθησαν να αποπληρώνει τις αποζημιώσεις του Α Παγκοσμίου Πολέμου αλλά καθώς μέρος τους κατευθύνθηκε σε βλακώδεις και ζημιογόνες επενδύσεις, με την έλευση της παγκόσμιας ύφεσης την έφεραν σε ολοκληρωτική στάση πληρωμών στο εξωτερικό της χρέος – ο λόγος για το δράμα του οποίου η κάθαρση ήρθε το 1953, με τη διαγραφή του μεσοπολεμικού γερμανικού χρέους, δυνατότητα που τώρα η γερμανική κυβέρνηση αρνείται στην Ελλάδα και τις χώρες του Ευρωπαϊκού Νότου.

 * Η κ. Μαριάννα Τόλια είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας του βιβλίου "Το ευρώ, ο Νότος και η Ελλάδα. Έρευνες και Προσεγγίσεις για την κρίση στον Ευρωπαϊκό Νότο και τον ρόλο του ευρώ", Μεταμεσονύκτιες Εκδόσεις, Αθήνα 2014. 

http://www.euro2day.gr/specials/opinions/article/1302649/ki-omos-ftaine-kai-oi-germanoi.html

Διαβάστε περισσότερα ...

Το “κούρεμα” του ελληνικού χρέους και ο προβληματισμός των Γερμανών

"H “αντίληψη” που βρίσκεται στο κέντρο αυτού του προβληματισμού είναι ότι το κόστος μίας “εφ΄ άπαξ” λύσης για το ελληνικό χρέος ίσως είναι μικρότερη από την επι μακρόν διατήρησή του σε εκκρεμότητα καθώς το οικονομικό πεδίο της Ευρωζώνης δεν έχει καθαρό ορίζοντα με τις εκκρεμότητες σε Ισπανία, Ιταλία και Γαλλία ανοικτές τόσο στο οικονομικό όσο και στο πολιτικό πεδίο. "

Του Γ. Αγγέλη

Και όμως ...κινείται. Η συζήτηση για το μέλλον του ελληνικού χρέους έχει αρχίσει να ξεπερνά τα όρια της συζήτησης μεταξύ των ανθρώπων της πολιτικής και οικονομικής γερμανικής ελίτ και να αποκτά διαστάσεις ευρύτερου προβληματισμού για την νέα αρχιτεκτονική της Ευρωζώνης .

Το κεντρικό ζήτημα στην συζήτηση αυτή έχει τεθεί εδώ και καιρό, όχι από την Ελλάδα αλλά από το ΔΝΤ: το ελληνικό χρέος πρέπει να αναδιαρθρωθεί για να καταστεί βιώσιμο και αυτό μπορεί να έχει αποτέλεσμα μόνο με ένα νέο “κούρεμα”.

Αυτή η αρχική τοποθέτηση του ΔΝΤ είχε απορριφθεί από το Βερολίνο και την Φρανκφούρτη (ΕΚΤ). Ο λόγος ήταν και παραμένει απλός: το ελληνικό κρατικό χρέος είναι πλέον στο συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος του μία οφειλή προς το EFSF, τα κράτη μέλη της Ευρωζώνης και την ΕΚΤ.

Μόλις 15 με 16 δισ. ευρώ “κυκλοφορούν” ελεύθερα στην αγορά και μετά τα τελευταία γεγονότα με τα Hegde Funds και την Αργεντινή κανείς δεν σκέφτεται να τα ...πειράξει.

Όλα τα υπόλοιπα δισ. ευρώ είναι υποχρεώσεις προς κράτη, κεντρικές τράπεζες, ΔΝΤ και το EFSF... Και μιας και τα κεφάλαια του ΔΝΤ δεν “κουρεύονται” μένουν οι άλλοι τρείς.

Το ερώτημα κατά συνέπεια που έχει τεθεί είναι το κατά πόσο η συζήτηση για την αναδιάρθρωση του χρέους με την νέα κυβέρνηση στην Αθήνα – όποια και αν είναι αυτή – θα γίνει με όρους “κουρέματος” ή με όρους επιμήκυνσης και επιπλέον διευκόλυνσης όσο αφορά το “είδος” των επιτοκίων που θα το συνοδεύουν, κυμαινόμενα δηλαδή ή σταθερά επιτόκια.

Η επίσημη γραμμή προς το παρόν στο Βερολίνο είναι ότι το ελληνικό χρέος “μένει να αξιολογηθεί αν είναι βιώσιμο και κατά συνέπεια δεν μπορεί να συζητήσει κανείς μέχρι τότε το πως θα αναδιαρθρωθεί” αλλά σε κάθε περίπτωση “αποκλείεται το “κούρεμα” στο ελληνικό χρέος...”.

Δεν είναι όμως η μόνη “γραμμή”. Στο εσωτερικό της γερμανικής “συγκυβέρνησης” έχει αρχίσει να κερδίζει χώρο ένας προβληματισμός που δεν αφορά άμεσα το ελληνικό χρέος, αλλά το μεγάλο πρόβλημα του ιταλικού κατά πρώτο λόγο κρατικού χρέους (ξεπερνά τα 2 τρισ. ευρώ) και του ισπανικού καθώς και στις δύο περιπτώσεις
το 2015 είναι χρονιά που ενδέχεται να υπάρξουν πολιτικές εξελίξεις ανάλογες εκείνων στην Ελλάδα. Η Ισπανία έχει εκλογές το φθινόπωρο και η Ιταλία ενδέχεται να έχει πολιτικές περιπέτειες αν η “ικανότητα” του κ. Ρέντζι δοκιμασθεί από τις αγορές.

Η υπόθεση της αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους αποκτά κατά συνέπεια διαστάσεις που δεν αφορούν το μέγεθός του, αλλά το κατά πόσο οι αγορές μέσα στο 2015 πιεσμένες από το ενδεχόμενο αύξησης των επιτοκίων στις ΗΠΑ μετά το τέλος της “ποσοτικής χαλάρωσης” δοκιμάσουν τις αντοχές και την αποφασιστικότητα της ΕΚΤ να υπερασπίσει με “ότι και αν χρειασθεί” το ευρώ.

Το ενδιαφέρον είναι ότι ο προβληματισμός αυτός δεν προέρχεται μόνο από θιασώτες της Σοσιαλαδημοκρατίας στο εσωτερικό της Κυβέρνησης, αλλά και από στελέχη του CDU και ορισμένα (ελάχιστα) μέλη του Συμβουλίου της ΕΚΤ.

H “αντίληψη” που βρίσκεται στο κέντρο αυτού του προβληματισμού είναι ότι το κόστος μίας “εφ΄ άπαξ” λύσης για το ελληνικό χρέος ίσως είναι μικρότερη από την επι μακρόν διατήρησή του σε εκκρεμότητα καθώς το οικονομικό πεδίο της Ευρωζώνης δεν έχει καθαρό ορίζοντα με τις εκκρεμότητες σε Ισπανία, Ιταλία και Γαλλία ανοικτές τόσο στο οικονομικό όσο και στο πολιτικό πεδίο.

Βέβαια η “εφ΄ άπαξ” αντιμετώπιση δεν σημαίνει για όλους το ίδιο πράγμα.
Ορισμένοι συνδέουν αυτή την “εφ΄ άπαξ” λύση ακόμα και με το προσωρινό “πάγωμα” της σχέσης της Ελλάδα με το ευρώ με την βοήθεια διπλού νομίσματος ή ακόμα και την προσωρινή έξοδο από το ευρώ.

Το ερώτημα που συνδέεται με την άποψη αυτή αφορά στο πλαίσιο οικονομικής πολιτικής που θα συνοδεύει μία τέτοιας κατεύθυνσης λύση. Και εδώ το ποιός θα είναι ο “συνομιλητής” στην Αθήνα βρίσκεται προς το παρόν ανοικτό λόγω των επικείμενων εκλογών.

Για τον λόγο αυτό άλλωστε, όπως υποστηρίζεται από διπλωματικούς κύκλους στις Βρυξέλλες, η συζήτηση αυτή “δεν πρόκειται να ανοίξει προς το παρόν περισσότερο”, καθώς όλες οι πλευρές θα περιμένουν τον σχηματισμό κυβέρνησης στην Αθήνα και το ξεκαθάρισμα των όρων μέσα στους οποίους θα γίνει η συζήτηση για το χρέος.
Στο μεταξύ όμως ο πολιτικός κύκλος στην Ευρώπη θα έχει δρομολογήσει την προεκλογική συζήτηση στην Μ. Βρετανία και – κυρίως – στην Ισπανία.

“Θα είναι μία πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση αυτή” σύμφωνα με τους ίδιους κύκλους καθώς “αν και θα ανοίξει με αφορμή το ελληνικό χρέος, θα συνεχίσει με την νέα αρχιτεκτονική της Ευρωζώνης...”.

Πηγή:www.capital.gr

Διαβάστε περισσότερα ...

Η...θωρακισμένη Ευρώπη φοβάται πολύ, αλλά δεν το ομολογεί

Ο “κρίκος” επιτοκίων και προεδρικών εκλογών φοβίζει τις Βρυξέλλες

του Γ. Αγγέλη

Η πραγματική ανησυχία των διεθνών αγορών για το αποτέλεσμα των προεδρικών εκλογών ξεφεύγει από τα ελληνικά όρια και διαπερνά ολόκληρη την Ευρωζώνη. Κινητήρια “δύναμη” αυτής της ανησυχίας δεν είναι αυτό καθ΄ εαυτό το αποτέλεσμα της τρίτης ψηφοφορίας για την εκλογή Προέδρου της Δημοκρατίας στην Ελλάδα όσο το αν η δυναμική αυτής της εξέλιξης προκαλέσει μία απότομη και ραγδαία αύξηση των βραχυπρόθεσμων επιτοκίων (δηλαδή των εντόκων γραμματίων) σε οικονομίες όπως η Ιταλική ή η Ισπανική των οποίων ο γιγάντιος δανεισμός είναι σχεδόν ο μισός βραχυπρόθεσμος.

Για παράδειγμα στην Ιταλία το ύψος των υποχρεώσεων (χρεολύσια και τόκοι) που λήγουν και πρέπει να ανανεωθούν μέσα στο 2015 είναι περίπου 300 δισ. ευρώ (όσο δηλαδή ολόκληρο το ελληνικό χρέος).

Μία τέτοια εξέλιξη, μία άνοδος δηλαδή των επιτοκίων στις μεσο-βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις της Ισπανίας ή της Ιταλίας – που μέχρι στιγμής κρατιούνται χαμηλά – θα καθιστούσε για παράδειγμα μη βιώσιμο το ιταλικό χρέος το οποίο σημειωτέον έχει ήδη ξεπεράσει το 134% του ΑΕΠ... Να σημειωθεί οτι το ΔΝΤ έχει θέσει ώς όριο βιωσιμότητας του ελληνικού χρέους το 120%.

Η συζήτηση αυτή έχει προκαλέσει πυρετό ανησυχιών τόσο στις οικονομικές επιτροπές της Κομισιόν όσο – κυρίως – και στην Φρανκφούρτη (ΕΚΤ), όπου η μεγάλη ανησυχία παραμένει το πότε οι διεθνείς αγορές θα κρίνουν ότι έχει έρθει η στιγμή να δοκιμάσουν τις αντοχές της ΕΚΤ απέναντι σε μία γενικευμένη επίθεση στο αδύναμο κρατικό και ιδιωτικό χρέος.

Λίγο πολύ, όπως επισήμανε στο capital.gr, τεχνοκρατικό στέλεχος στις Βρυξέλλες, “θα μπορούσαμε να ξαναζήσουμε σε πολύ μεγαλύτερη διάσταση, την εμπειρία του 2010”, όταν οι αγορές εντοπίζοντας τον αδύναμο κρίκο στην Ελλάδα και μετά την συνάντηση Merkel – Sarkozy στην Ντοβίλ, “γύρισαν” τα επιτόκια και ξαφνικά για ορισμένες χώρες αυτά εκτινάχθηκαν σε μη βιώσιμα επίπεδα.

Τώρα η συζήτηση για το ενδεχόμενο να βρεθεί η Ελλάδα λόγω των πολιτικών εξελίξεων σε κίνδυνο Grexit, απειλεί και πάλι να επαναφέρει τον κίνδυνο να προκληθεί δηλαδή το ενδιαφέρον των αγορών για πολύ μεγαλύτερες οικονομίες οι οποίες όπως η ιταλική, η ισπανική ή ακόμα και η γαλλική βρίσκονται σε πολύ χειρότερη κατάσταση από εκείνη που βρίσκονταν το 2010.

Την ανησυχία αυτή δεν την υιοθετούν πάντως όλες οι πλευρές
Οι “πολιτικοί” στην Ευρωζώνη στην πλειονότητά τους εκτιμούν οτι αυτός ο κίνδυνος έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί. Και αυτό γιατί οι κίνδυνοι μετάδοσης όπως έγινε με την Ιρλανδία και την Πορτογαλία το 2010 – 2011, ελέγχονται.

Και επιπλέον τα μεγέθη των κεντρικών οικονομιών της Ευρωζώνης είναι τόσο μεγάλα που είναι αδύνατο να επαναληφθούν “επεισόδια” όπως η επίθεση στην στερλίνα στα τέλη της δεκαετίας του 60΄, καθώς το ευρώ έχει πίσω του ολόκληρη την ευρωζώνη και την ΕΚΤ.

Οι “αντιρρησίες” απέναντι σ΄ αυτή την καθησυχαστική άποψη λένε οτι η Ευρωζώνη του 2015 βρίσκεται εν μέσω μία πολλαπλής οικονομικής και γεωπολιτικής “καταιγίδας”, από την οποία δεν φαίνεται διέξοδος καθώς ο φαύλος κύκλος του αποπληθωρισμού και της υπερχρεώσης σε συνθήκες οικονομικής επιβράδυνσης και υψηλής ανεργίας, θέτει σε αμφισβήτηση ακόμα και τα πλέον ισχυρά νομισματικά όπλα, όπως για παράδειγμα την πολυαναμενόμενη κίνηση της ΕΚΤ για αγορές στήριξης κρατικών ομολόγων στην δευτερογενή αγορά.

Στο πλαίσιο αυτό, δηλώσεις όπως αυτές του διοικητή της ΤτΕ προχθές δεν προκαλούν ιδιαίτερο ...ενθουσιασμό και τροφοδοτούν το κλίμα ανησυχίας που οδηγεί στο να μεταφερθεί το κέντρο της διεθνούς προσοχής και πάλι στην Αθήνα. Χαρακτηριστικό είναι οτι ήδη ξεπερνούν τα 30 διεθνή τηλεοπτικά δύκτια που θα βρίσκονται από σήμερα στην Αθήνα και ανμένεται να πολλαπλασιαστούν λίγο πρίν από την τρίτη ψηφοφορία. Ουδέποτε είχε σημειωθεί τόσο μεγάλο ενδιαφέρον από τα διεθνή ΜΜΕ (πολιτικά και οικονομικά) για προεδρικές (!) εκλογές στην Ελλάδα.

Σε κάθε περίπτωση πάντως το “παράδειγμα Ελλάδα” θα έχει την τιμητική του στην επικείμενη Σύνοδο Κορυφής και εκεί οι ηγέτες της Ε.Ε. θα ενημερωθούν από τον Draghi για τις ...επιλογές που μπορούν να έχουν για το 2015. 

Πηγή:www.capital.gr

Διαβάστε περισσότερα ...

Stratfor: Στην κόψη του ξυραφιού τα παραδοσιακά κόμματα του ευρωπαϊκού Νότου

Η άνοδος των αριστερών κομμάτων αλλάζει την ατζέντα των παραδοσιακών κομμάτων σε Ισπανία, Ελλάδα και Πορτογαλία. Οι αντιδράσεις για λιτότητα και χρέη, και τα σκάνδαλα διαφθοράς. Ο κίνδυνος για την ευρωζώνη.

Για την Ισπανία και την Πορτογαλία, το 2015 θα είναι μια πολιτικά ταραγμένη χρονιά, αφού και οι δυο χώρες πραγματοποιούν γενικές εκλογές εν μέσω περιορισμένης οικονομικής ανάπτυξης και σκανδάλων διαφθοράς. Στο μεταξύ, η ελληνική κυβέρνηση προσπαθεί να βάλει τέλος στο πρόγραμμα διάσωσης της χώρας φέτος και να παραμείνει στην εξουσία μέχρι τις προγραμματισμένες για το 2016 εθνικές εκλογές.

Στις 25 Νοεμβρίου, ο επικεφαλής του πορτογαλικού Σοσιαλιστικού Κόμματος δήλωσε πως «η ευθύνη του κόμματος για το μέλλον της χώρας» δεν θα επηρεαστεί από τιςκατηγορίες για διαφθορά κατά του πρώην πρωθυπουργού Jose Socrates. Στην Ισπανία, δημοσκόπηση στις 24 Νοεμβρίου έδειξε ότι το αντικαθεστωτικό Podemos είναι η δημοφιλέστερη πολιτική δύναμη της χώρας. στις χώρες αυτές, ο συνδυασμός της οικονομικής δυσπραγίας, των σκανδάλων διαφθοράς και της αυξανόμενης «αποσύνδεσης» των ψηφοφόρων από τα παραδοσιακά κόμματα, δοκιμάζουν την αντοχή των πολιτικών συστημάτων που δημιουργήθηκαν μετά την κατάρρευση των δικτατοριών.

Όταν ξέσπασε η ευρωπαϊκή κρίση, η Ισπανία, η Πορτογαλία και η Ελλάδα είχαν κεντροαριστερές κυβερνήσεις: οι ηγεσίες τους «έπεσαν» πρόωρα το 2011 λόγω της εφαρμογής των αντιδημοφιλών μέτρων λιτότητας. Οι κυβερνήσεις αυτές αντικαταστάθηκαν από συντηρητικές κυβερνήσεις, οι οποίες μπαίνουν στην «τελική ευθεία» με ανάμικτα αποτελέσματα.

Η ανεργία μειώνεται σιγά-σιγά και οι οικονομίες τους αναμένεται να εμφανίσουν ανάπτυξη από 0,6% έως 1,2% φέτος. ωστόσο, η ζωή για έναν μεγάλο αριθμό Πορτογάλων, Ισπανών και Ελλήνων παραμένει δύσκολη. Τα έθνη αυτά εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τους συμπιεσμένους μισθούς, τα υψηλά επίπεδα μετανάστευσης, αλλά και το γεγονός ότι μεγάλα μέρη του εργατικού δυναμικού εργάζεται σε θέσεις μερικής απασχόλησης. Τα σκάνδαλα διαφθοράς που ήρθαν πρόσφατα στο φως πιθανότατα θα βαθύνουν την έλλειψη εμπιστοσύνης προς τα παραδοσιακά κόμματα.

Η κατάσταση είναι ιδιαίτερα οξυμένη στην Ισπανία, όπου αποκαλύφθηκαν πρόσφατα μια σειρά υποθέσεων διαφθοράς οι οποίες επηρεάζουν το κυβερνών Λαϊκό Κόμμα. Τον Οκτώβριο, ισπανός δικαστής αποκάλυψε δίκτυο δημοσίων αξιωματούχων και επιχειρηματιών που εμπλέκονταν στην παράνομη ανάθεση δημοσίων έργων. Πέρυσι, το κόμμα βρέθηκε στο μικροσκόπιο των αρχών αναφορικά για παρανομίες στη χρηματοδότησή του. Οι υποθέσεις αυτές έρχονται να προστεθούν σε άλλα σκάνδαλα διαφθοράς στα οποία εμπλέκονται ισπανοί τραπεζίτες, και συμβάλουν στην αύξηση της αντίληψης από πλευράς ψηφοφόρων ότι ολόκληρο το Σύστημα, από τους πολιτικούς μέχρι τους τραπεζίτες, είναι διεφθαρμένο.

Αυτό βοηθά στο να εξηγηθεί η άνοδος του Podemos, το οποίο «γεννήθηκε» φέτος και η δημοτικότητά του στις δημοσκοπήσεις έχει εκτιναχθεί στα ύψη. Με «όπλο» μια ισχυρή πλατφόρμα κατά της λιτότητας, το Podemos αποτελεί σοβαρή πρόκληση για το παραδοσιακό δικομματικό σύστημα της Ισπανίας. Η άνοδός του επηρεάζει την ατζέντα των παραδοσιακών κομμάτων: για παράδειγμα, στις 24 Νοεμβρίου το Σοσιαλιστικό Κόμμα ανακοίνωσε ότι στηρίζει την τροποποίηση του άρθρου του Ισπανικού Συντάγματος το οποίο ορίζει το όριο του δημοσίου ελλείμματος και χρέους –άρθρο το οποίο στήριξαν οι Σοσιαλιστές το 2011. Το σημαντικότερο, η ισπανική πολιτική κρίση θέτει εν αμφιβόλω ολόκληρο το συνταγματικό σύστημα που δημιουργήθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1970, καθώς όλο και μεγαλύτερος αριθμός ισπανών ψηφοφόρων που αντιτίθενται στη μοναρχία και το ενιαίο κράτος, θα ήθελαν να δουν την Ισπανία να γίνεται μια ομοσπονδιακή δημοκρατία.

Μερικά χιλιόμετρα δυτικότερα, η Πορτογαλία βρίσκεται επίσης αντιμέτωπη με ένα μεγάλο σκάνδαλο διαφθοράς. Ο Jose Socrates, πρώην πρωθυπουργός, συνελήφθη στο αεροδρόμιο της Λισαβόνας στις 21 Νοεμβρίου, καθώς θεωρείται ύποπτος για φορολογική απάτη, διαφθορά και ξέπλυμα χρήματος. Αν και ο Socrates αποσύρθηκε από την πολιτική το 2011, η υπόθεση αυτή πιθανότατα θα πλήξει τη δημοφιλία του Σοσιαλιστικού Κόμματος, το οποίο προς το παρόν είναι η κύρια δύναμη της αντιπολίτευσης. Το κόμμα αγωνίζεται να καταλήξει σε μια ενιαία αντίδραση στις κατηγορίες που αποδίδονται στον πρώην ηγέτη του. Καθώς στο πλαίσιο της έρευνας για την υπόθεση θα ερευνηθούν οι ενέργειες της κυβέρνησης Socrates, είναι πιθανό να μπουν στο μικροσκόπιο των αρχών και άλλα μέλη του κόμματος.

Μια από τις πολλές πολιτικές συνέπειες της οικονομικής κρίσης στην Ευρώπη είναι ότι τα παραδοσιακά κόμματα χάνουν τη λαϊκή στήριξη, η οποία πλέον πηγαίνει στα αντικαθεστωτικά κόμματα. Όμως τα κόμματα αυτά δεν είναι ομοιογενή και υπάρχει ένα ιδεολογικό χάσμα μεταξύ των χωρών της βόρειας και της νότιας Ευρώπης. Σε χώρες όπως η Γαλλία, η Βρετανία, η Ολλανδία και η Σουηδία, η κρίση έχει ωφελήσει τα κόμματα της Δεξιάς, τα οποία έχουν μια ισχυρή αντιμεταναστευτική και αντιευρωπαϊκή ατζέντα. Ωστόσο, στηνΙσπανία, την Πορτογαλία και την Ελλάδα, η κρίση αποτελεί πλεονέκτημα για τα κόμματα της Αριστεράς,που επικεντρώνονται κυρίως στις δημόσιες δαπάνες και την αναδιαπραγμάτευση των κρατικών χρεών. Η άνοδος της Αριστεράς στην Ισπανία, την Πορτογαλία και την Ελλάδα οφείλεται εν μέρει στο ότι υπάρχουν σχετικά πρόσφατες μνήμες από δικτατορίες της Δεξιάς, ενώ η ανεργία και το χρέος θεωρούνται ιδιαίτερα σοβαρά προβλήματα. Η αυξανόμενη δημοτικότητα του ισπανικού Podemos και του ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα, ευθυγραμμίζεται με την τάση αυτή. Η Πορτογαλία δεν έχει δει ακόμα παρόμοιο φαινόμενο, όμως εάν συμβεί, πιθανότατα και αυτό θα προέρχεται από την Αριστερά.

Ωστόσο, τα αριστερά κόμματα εξακολουθούν να αγωνίζονται να βρουν μια συνεκτική θέση σε ότι αφορά την Ευρωπαϊκή Ένωση. Από τη μια πλευρά, επικρίνουν τα μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής που έχουν επιβληθεί στις χώρες τους από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Από την άλλη, υπόσχονται να μεταρρυθμίσουν την Ευρωπαϊκή Ένωση χωρίς να την διαλύσουν. Podemos και ΣΥΡΙΖΑ έχουν υποσχεθεί να αναδιαρθρώσουν τα εθνικά χρέη των χωρών τους, όμως έχουν τηρήσει αμφιλεγόμενη στάση σε ότι αφορά την ευρωζώνη. Το Σοσιαλιστικό Κόμμα της Πορτογαλίας έχει επικρίνει ανοικτά τα μέτρα λιτότητας, όμως παραμένει βαθύτατα προσηλωμένο στο ευρώ. η Πορτογαλία έχει μικρότερα κομμουνιστικά κόμματα που επικρίνουν το ευρώ, όμως δεν έχουν ακόμα εκμεταλλευτεί προς όφελός τους τα σκάνδαλα διαφθοράς και τα μέτρα λιτότητας.

Ασχέτως του μέλλοντός τους, τα κόμματα αυτά καθορίζουν την πολιτική ατζέντα σε Ισπανία, Ελλάδα και σε μικρότερο βαθμό στην Πορτογαλία. Ο προηγούμενος πολιτικός κύκλος στην νότια Ευρώπη έφερε στην εξουσία τα κόμματα της κεντροδεξιάς. Ο επόμενος πιθανότατα θα φέρει μια σημαντική πρόκληση για τις παραδοσιακές δυνάμεις, τόσο της κεντροδεξιάς όσο και της κεντροαριστεράς. Πολιτικές όπως η δημοσιονομική προσαρμογή και η αποπληρωμή του χρέους, τις οποίες στήριζαν σε μεγάλο βαθμό τα παραδοσιακά κόμματα, θα τεθούν υπό αμφισβήτηση. Αυτό θα δημιουργήσει νέα κύματα πολιτικής και οικονομικής αβεβαιότητας, σε μια ήδη εύθραυστη ευρωζώνη.

http://www.euro2day.gr/specials/topics/article/1278739/stratfor-sthn-kopsh-toy-xyrafioy-ta-paradosiaka-ko.html

Διαβάστε περισσότερα ...

Σχέδιο για δημιουργία Χρηματιστηρίου ενέργειας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη

Γράφει ο Αλέξανδρος Δαλέκος 

Ένα από τα ζητήματα γύρω από τα οποία διεξάγεται μεγάλη συζήτηση το τελευταίο διάστημα στο υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής (ΥΠΕΚΑ) είναι η δημιουργία ενός περιφερειακού εικονικού εμπορικού κόμβου φυσικού αερίου (Natural gas virtual trading hub) για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και ακολούθως η δημιουργία ενός Χρηματιστηρίου Ενέργειας. Αν και τεχνικά, τα θέματα αυτά θα μπορούσαν να αναβαθμίσουν πολύ τον ρόλο της Ελλάδος, με τον ανταγωνισμό από την πλευρά της Τουρκίας να είναι εντονότατος. 

Για να μπορέσει η Ελλάδα να προχωρήσει στη δημιουργία αυτού του κόμβου, ο οποίος θα μπορούσε να προσφέρει ευελιξία στις τοπικές αγορές και παράλληλα μειώσεις τιμών, απαιτούνται ορισμένες προϋποθέσεις, όπως πχ η ολοκλήρωση της κατασκευής του ελληνοβουλγαρικού αγωγού (IGB), η έναρξη λειτουργίας του ΤΑΡ και η αναβάθμιση της υποδομής για υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG). Με δεδομένο ότι η ροή αζερικού φυσικού αερίου μέσω ΤΑΡ δεν προβλέπεται πριν από το 2019, ένας κόμβος θα μπορούσε να λειτουργήσει από το 2020.

Την ίδια στιγμή, η Τουρκία δεν κάθεται με σταυρωμένα χέρια. Προωθεί τη δημιουργία ενός κόμβου στην Κωνσταντινούπολη, βασιζόμενη στην κατασκευή του ΤΑΝΑΡ περί το 2018, αλλά και στην αύξηση της παροχής αερίου από το Ιράν αλλά και από τη Ρωσία, μέσω της αναβάθμισης του αγωγού του «Μπλε Ρεύματος» (Blue Stream). Η Τουρκία προσπαθεί επίσης να δημιουργήσει ένα σχήμα εισαγωγής LNG από Αλγερία, Κατάρ κλπ, αλλά και να εντάξει στο μίγμα αέριο από το ιρακινό Κουρδιστάν. Παράλληλα, έχει προχωρήσει στη δημιουργία του Χρηματιστηρίου Ενέργειας EPIAS, που ασχολείται με την αγορά ηλεκτρισμού και σκοπεύει στη συνέχεια να εντάξει σε αυτό και την εμπορία φυσικού αερίου. 

Από ορισμένες πλευρές έχουν κατατεθεί προτάσεις για τη δημιουργία δύο κόμβων, ενός στην Αθήνα που θα είναι συνδεδεμένος με το Χρηματιστήριο Αθηνών και ενός στηΘεσσαλονίκη, ο οποίος θα λειτουργεί συμπληρωματικά σε αυτόν με έδρα στην Κωνσταντινούπολη. Ανεξαρτήτως του τι θα γίνει πάντως, η Νοτιοανατολική Ευρώπη είναι προς το παρόν η μόνη περιφέρεια της ΕΕ χωρίς τέτοιο μηχανισμό, όταν ήδη στην υπόλοιπη ΕΕ υπάρχουν εννέα εμπορικοί κόμβοι για φυσικό αέριο σε επιχειρησιακή λειτουργία. 

http://newpost.gr/post/399774/sxedio-gia-dhmioyrgia-xrhmatisthrioy-energeias-sth-notioanatolikh-eyrwph

Διαβάστε περισσότερα ...

Ακήρυχτος πόλεμος Βόρειων- Νότιων στην Ευρωζώνη

Γιώργος Παππούς

Φουντώνει ο πόλεμος στα σπλάχνα της Ευρώπης για το ποια είναι η ενδεδειγμένη πολιτική, προκειμένου αφενός να ξεφύγει η ευρωπαϊκή οικονομία από το τέλμα της στασιμότητας ή της ύφεσης αφετέρου να αποφύγει μια ακόμα καταστροφική κρίση. Τα πρώτα πυρά με στόχο το Βερολίνο έπεσαν από το Παρίσι και τη Ρώμη, που ζητούν χαλάρωση των ασφυκτικών προβλέψεων του Συμφώνου Σταθερότητας για τους δημοσιονομικούς στόχους, καθώς και η ιταλική και η γαλλική οικονομία εμφανίζουν σαφή και ανησυχητικά σημάδια επιβράδυνσης.

Στα πυρά αυτά προστέθηκαν οι συστάσεις της Κομισιόν προς το Βερολίνο για ενίσχυση της εσωτερικής ζήτησης, μέσω αύξησης των μισθών, θέτοντας μάλιστα θέμα αθέμιτου ανταγωνισμού προς τις υπόλοιπες χώρες.

Η απάντηση από το Βερολίνο ήρθε κατ' αρχήν μέσω αλλεπάλληλων δηλώσεων τόσο του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε όσο και της Ανγκελα Μέρκελ, οι οποίοι υπεραμύνονται της συνταγής δημοσιονομικής πειθαρχίας, ενώ δεν δίστασαν να τραβήξουν το αυτί του επικεφαλής της ΕΚΤ, όταν εκείνος υπαινίχθηκε νέα χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής.

Η δεύτερη σύρραξη έγινε ακριβώς επί αυτού του πεδίου, όταν ο Μάριο Ντράγκι σηκώνοντας το γάντι, όχι μόνο «μηδένισε» τα επιτόκια αλλά ανακοίνωσε νέο πρόγραμμα αγοράς καλυμμένων ομολόγων, παρά τις αρνητικές ψήφους του Γερμανού Κεντρικού Τραπεζίτη και των δορυφόρων του.

Το νέο πεδίο μάχης είναι προφανές ότι στήνεται στο πεδίο της νέας Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ο νέος Επίτροπος Οικονομικών και Νομισματικών υποθέσεων είναι ο Γάλλος πρώην υπουργός Οικονομικών Πιερ Μοσκοβισί και όχι κάποιος Βόρειος. Ωστόσο, το Βερολίνο κατάφερε να «καπελώσει» τον Γάλλο Επίτροπο, επιβάλλοντας τον Φινλανδό πρώην υπουργό Οικονομικών και πρωθυπουργό Γίρκι. Κατάινεν, ως Αντιπρόεδρο της Κομισιόν με αυξημένες εποπτικές αρμοδιότητες επί των πιο νευραλγικών οικονομικών χαρτοφυλακίων, με προφανή στόχο να «φρενάρει» τις όποιες προσπάθειες αλλαγής της δημοσιονομικής πολιτικής στην Ευρωζώνη.

Το... κερασάκι στην τούρτα είναι η ομιλία που εκφώνησε η Ανγκελα Μέρκελ ενώπιον των Γερμανών βουλευτών, όπου ούτε λίγο ούτε πολύ εγκάλεσε τα υπόλοιπα ευρωπαϊκά κράτη, που δεν εφαρμόζουν το πετυχημένο γερμανικό μοντέλο, δείχνοντας προς το Παρίσι που ανακοίνωσε ότι αναβάλλει για 2 χρόνια την επίτευξη του στόχου ελλείμματος που ορίζει το Σύμφωνο.

Τις εξελίξεις παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα η Αθήνα, καθώς ουδείς μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο να αποτελέσει ένα ακόμα πεδίο αντιπαράθεσης, το θέμα του ελληνικού Χρέους.

Πηγή: iefimerida.gr

Διαβάστε περισσότερα ...

Οι νέοι μετανάστες του Νότου καλύτερα καταρτισμένοι από τους Γερμανούς

Έρευνα Ινστιτούτου του Βερολίνου

Καλύτερα καταρτισμένοι από τους Γερμανούς είναι οι νέοι μετανάστες, ιδίως από τον ευρωπαϊκό Νότο, σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου για τον Πληθυσμό και την Ανάπτυξη του Βερολίνου.

Επιπλέον, τουλάχιστον 15,3 εκατομμύρια κάτοικοι της Γερμανίας έχουν καταγωγή από άλλη χώρα. Το 19% των κατοίκων της Γερμανίας προέρχεται από άλλη χώρα, σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε σήμερα στην δημοσιότητα το Ομοσπονδιακό Γραφείο Στατιστικής, διευκρινίζοντας ότι σε αυτή την κατηγορία περιλαμβάνονται όλοι όσοι μετανάστευσαν στην χώρα από το 1955 και τα παιδιά των οποίων τουλάχιστον ο ένας από τους γονείς εγκαταστάθηκε στην Γερμανία μετά το 1955.

Από αυτούς, το 60% είναι πλέον γερμανοί πολίτες, ενώ οι υπόλοιποι θεωρούνται «ξένοι». Σύμφωνα με τα ίδια στοιχεία, οι μετανάστες ζουν σχεδόν αποκλειστικά στην δυτική Γερμανία και στο Βερολίνο, ενώ μόνο το 3,3% ζει σε κρατίδιο της ανατολικής Γερμανίας, ενώ ο μέσος όρος ηλικίας τους είναι τα 35 έτη, έναντι των 45 ετών που είναι ο αντίστοιχος μέσος όρος για τους Γερμανούς.

Σε ό,τι αφορά τους νέους μετανάστες, κυρίως εκείνους που προέρχονται από τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, το Ινστιτούτο Πληθυσμού και Ανάπτυξης διαπιστώνει ότι με την κατάρτισή τους καλύπτουν ένα σημαντικό κενό· ωστόσο, ο επικεφαλής του Ινστιτούτου Ράινερ Κλίνγκχολτς εκτιμά ότι δεν θα συνεχιστεί μακροπρόθεσμα ο σημερινός υψηλός ρυθμός μετανάστευσης.

www.matrix24.g

Διαβάστε περισσότερα ...

Βόμβα χρέους απειλεί τον Δυτικό κόσμο

Την ώρα που η ευρωπαϊκή οικονομία αρχίζει να ανακάμπτει, το χρέος των χωρών - μελών συνεχίζει να αυξάνεται κατακόρυφα. Στα κρατικά χρέη έρχεται να προστεθεί το ολοένα αυξανόμενο χρέος του ιδιωτικού τομέα.

Για τον σύμβουλο επιχειρήσεων και ειδικό σε θέματα χρηματοπιστωτικών κρίσεων Ντάνιελ Στέλτερ η κρίση των τελευταίων ετών δεν είναι απλώς μια τραπεζική κρίση ή κρίση χρέους μεμονωμένων χωρών, αλλά μια κρίση χρέους ολόκληρου του δυτικού κόσμου. Όπως υποστηρίζει στο βιβλίο του «Βόμβα χρέους τρις», από το 1980, το χρέος κρατών, επιχειρήσεων και νοικοκυριών διπλασιάστηκε από το 160% στο 320% του ΑΕΠ.
Ποιοι είναι όμως οι λόγοι αυτής της αρνητικής εξέλιξης; Οπως αναμεταδίδει η Deutsche Welle, σύμφωνα με τον ειδικό, είναι η απόρροια μιας λανθασμένης οικονομικής και δημοσιονομικής πολιτικής. Μετά την πτώση του Τείχους του Βερολίνου και την ένταξη της Κίνας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου, όπως λέει, οι βιομηχανικές χώρες δέχθηκαν ισχυρές πιέσεις για μείωση του κόστους παραγωγής, οι οποίες προέρχονταν κυρίως από την Ασία. Αντί όμως να επενδύσουν στην εκπαίδευση και στην καινοτομία, πολιτικοί και πολίτες επέλεξαν τον εύκολο δρόμο του δανεισμού. Την ώρα που οι Αμερικανοί εκπλήρωναν το όνειρο της αγοράς κατοικίας με δάνεια, η Ευρώπη χρηματοδοτούσε με τον ίδιο τρόπο το κράτος πρόνοιας.
Στην κατακόρυφη αύξηση του χρέους των χωρών της νότιας Ευρώπης συνέβαλε και το κοινό νόμισμα, υποστηρίζει ο επικεφαλής του Ινστιτούτου Ifo του Μονάχου Χανς Βέρνερ Ζιν: «Το ευρώ ανακοινώθηκε το 1995 στη Σύνοδο Κορυφής της Μαδρίτης. Δυο χρόνια αργότερα τα επιτόκια υποχώρησαν σχεδόν σε γερμανικά επίπεδα. Και τότε αυξήθηκαν τα χρέη ενώ με δάνεια αυξήθηκαν και οι μισθοί».
Η τακτική αυτή συνεχίστηκε για όσο διάστημα οι χρηματαγορές ήταν διατεθειμένες να παρέχουν δάνεια στους ενδιαφερόμενους. Το 2007 όμως έσκασε η φούσκα των ακινήτων στις ΗΠΑ, συμπαρασύροντας στη συνέχεια και την Ευρώπη.
Η ελληνική κρίση που ακολούθησε έδωσε το έναυσμα για να προστεθεί στο καθημερινό λεξιλόγιο των Ευρωπαίων ο όρος «κρίση χρέους». Η Ελλάδα όμως ήταν μάλλον η εξαίρεση, εκτιμά ο Μόριτς Σούλαρικαπό το Πανεπιστήμιο της Βόννης, προσθέτοντας ότι στην Ισπανία και στην Ιρλανδία, για παράδειγμα, δεν επρόκειτο για κρίση χρέους: «Ήταν κλασσικές φούσκες ακινήτων, οι οποίες χρηματοδοτήθηκαν με πολλά δάνεια, εν μέρει από το εξωτερικό, και οι οποίες κάποια στιγμή έσκασαν».
Μπορεί μέσω των προγραμμάτων διάσωσης των τραπεζών να αυξήθηκε σημαντικά το χρέος των δυο χωρών, ωστόσο τη μερίδα του λέοντος εξακολουθούν να κατέχουν τα ιδιωτικά χρέη. Η Ισπανία, για παράδειγμα, έχει συσσωρεύσει στο μεταξύ χρέη 2,5 τρισ. ευρώ, με το 70% εξ΄ αυτών όμως να είναι ιδιωτικά. Παρόμοια είναι η εικόνα και στην Ιρλανδία. Με άλλα λόγια: ο μεγαλύτερος κίνδυνος προέρχεται από τον ιδιωτικό τομέα.
Σε αυτό το συμπέρασμα καταλήγει και έρευνα που διεξήγαγε μια ομάδα ειδικών υπό τον οικονομολόγο Μόριτς Σούλαρικ. Οι επιστήμες έβαλαν στο μικροσκόπιο 90 κρίσεις χρέους από το 1870: «Συνήθως οι δημοσιονομικές κρίσεις και η κατάρρευση χρηματοπιστωτικών συστημάτων, όπως τις ζήσαμε τώρα, είναι το αποτέλεσμα των χρεών του ιδιωτικού τομέα», συμπεραίνει ο ειδικός.
Μέχρι και σήμερα όμως η ευθύνη αποδίδεται συνήθως αποκλειστικά στις υπερχρεωμένες χώρες, οι οποίες με τη σειρά τους προχωρούν σε περικοπές για να μειώσουν το χρέος τους. Λάθος συνταγή λοιπόν λόγω λανθασμένης διάγνωσης;
Ο Ντάνιελ Στέλτερ υποστηρίζει ότι τα μέτρα περιστολής δαπανών επιβαρύνουν την ανάπτυξη και κατά συνέπεια φρενάρουν τη μείωση του χρέους. Ο νέος δανεισμός από την άλλη, δεν μπορεί επίσης να συμβάλει στο να εξέλθει μια χώρα από την παγίδα του χρέους. Η μόνη λύση, σύμφωνα με τον ειδικό, είναι ένα δραστικό κούρεμα του χρέους. Για τις χώρες της κρίσης προτείνει ένα κούρεμα της τάξης του τουλάχιστον 30 % του ΑΕΠ.
Ο Μόριτς Σούλαρικ δεν συμφωνεί, παρά μόνον για την περίπτωση της Ελλάδας: «Από οικονομική σκοπιά μάλλον ενδείκνυται, καθώς σε διαφορετική περίπτωση η Ελλάδα είναι καταδικασμένη να κινείται με αυτό το υπέρογκο χρέος επί δεκαετίες στην κόψη του ξυραφιού».

http://www.euro2day.gr/news/world/article/1206780/vomva-hreoys-apeilei-ton-dytiko-kosmo.html

Διαβάστε περισσότερα ...

Η Αγκελα Μέρκελ και η αποδόμηση της Ευρώπης

Πολλές φορές αναφέρεται ότι η Ευρώπη πάσχει από ανυπαρξία πολιτικών ηγεσιών και σε αυτό οφείλεται και η ταραγμένη πορεία αποσταθεροποίησης των τελευταίων ετών. Είναι απολύτως λάθος, καθώς ισχύει για όλους τους άλλους πλην της Γερμανίας.

Η Αγκελα Μέρκελ είναι αναμφίβολα η ιστορικότερη ευρωπαία ηγέτης της εποχής μας. Δεν υπάρχει πρωθυπουργός ή πρόεδρος άλλους ευρωπαϊκού κράτους που η σημασία του να μπορεί να συγκριθεί με της σημασία της Μέρκελ στην τροπή που έχει λάβει όχι μόνον η χώρα της αλλά και η Ευρώπη ολόκληρη επί των ημερών της.

Το κριτήριο για την σημασία ενός ηγέτη είναι ακριβώς αυτό: πόσο μεγάλη επίδραση άσκησε στην εποχή του και πόσο διαφορετική είναι η χώρα του από τη στιγμή που την ανέλαβε σε σχέση με τη στιγμή που θα την παραδώσει στον επόμενο.

Η Μέρκελ ανέλαβε το 2005 τη Γερμανία ως μία ισχυρή οικονομία, τη μεγαλύτερη της Ευρώπης, αλλά, παρόλα αυτά, ως μία «ίση μεταξύ ίσων» χώρα.

Σχεδόν δέκα χρόνια μετά, έχει ήδη πραγματοποιήσει το όραμα της δημιουργίας μίας γερμανικής Ευρώπης, σε βαθμό επιτυχίας που ποτέ ως τώρα δεν είχε συμβεί στο παρελθόν. Η Γερμανία της Μέρκελ είναι η κυρίαρχη ευρωπαϊκή δύναμη την οποία ολόκληρη η Ευρώπη φοβάται και ακολουθεί.

Σε αυτό συνέβαλε πάνω απ' όλα ο τρόπος με τον οποίο η Μέρκελ χειρίστηκε την κρίση χρέους, πάνω στην οποία «πάτησε» για να αλλάξει την Ευρώπη και να οδηγήσει στη γερμανοποίησή της. Συνέβαλαν επίσης η απουσία της Αγγλίας και η -πιθανότατα πρόσκαιρη- συγκριτική οικονομική και πολιτική αδυναμία της Γαλλίας: όμως Ευρώπη χωρίς τη Γαλλία και την Αγγλία στην “καρδιά” της, τι άλλο μπορεί να είναι από απλώς γερμανική, ειδικά σε μία ώρα που η Γερμανία έχει επανενωθεί και “πετάει” οικονομικά μέσα (και) από το κοινό νόμισμα και τα τεράστια οφέλη που αυτό της έχει φέρει;

Όλα αυτά καθιστούν την Μέρκελ τη μόνη σύγχρονη ιστορική ηγέτη των ημερών μας στην Ευρώπη. Ο μοναδικός «αντίπαλος» τον οποίο έχει απέναντί της σε σημασία δεν βρίσκεται μέσα στην Ευρώπη αλλά είναι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν. Άλλος δεν υπάρχει. Και ήδη στην υπόθεση της Κριμαίας ζήσαμε ουσιαστικά μία (πρώτη;) αναμέτρηση των δύο αυτών ηγετών με νικητή τον Πούτιν. Όμως στα πλαίσια του δυτικού κόσμου, η Μέρκελ δεν έχει ανταγωνισμό. 

Πρέπει να είναι κανείς τυφλός για να μην μπορεί να τα δει όλα αυτά. Όμως, την ίδια στιγμή, πρέπει να πάσχει από ακρισία αν πιστεύει ότι όλα αυτά αναγκαστικά είναι για καλό. Δυστυχώς, κάθε άλλο.

Κι αυτό, επειδή η Μέρκελ, στη μοναδική πορεία της προς την εγκαθίδρυση της πλήρους γερμανικής ηγεμονίας στην Ευρώπη, έχει οδηγήσει την τελευταία να πληρώσει τεράστιο κόστος.

Η Μέρκελ αναφέρεται συνεχώς στην Ευρώπη, αλλά, στην πραγματικότητα, ότι κάνει είναι σχεδόν αποκλειστικά υπέρ της Γερμανίας και της ηγεμονίας της. Αντίθετα, η Ευρώπη ζει την αποσύνθεσή της σε πολλά επίπεδα.

Κι εκείνο που δεν δείχνει να αντιλαμβάνεται πραγματικά η γερμανίδα καγκελάριος, είναι ότι αυτή η αποσύνθεση θα “γυρίσει” στο τέλος και εις βάρος της δικής της χώρας.

Γιατί η Μέρκελ είναι αναμφίβολα η πλέον ιστορική ηγέτης της εποχής μας, υπό την έννοια ότι καθοδηγεί την εποχή, όχι υπό την έννοια ότι την καθοδηγεί σωστά.

Δυστυχώς, συμβαίνει το ακριβώς αντίθετο.

Δεν χτίζει την Ευρώπη, αλλά το τέλος της. Μιλάει για την Ευρώπη, αλλά την αποδομεί υπέρ του Βερολίνου. Κι αυτή η πραγματικότητα είναι που θα καταγραφεί πολύ σύντομα στις επερχόμενες ευρωεκλογές, για πρώτη φορά στην ιστορία της μακράς πορείας της Ευρώπης προς την ένωσή της.

Γιατί μεθαύριο, θα μιλήσουν, επιτέλους, οι λαοί και όχι οι έντρομες κυβερνήσεις τους...

Μαλούχος Γεώργιος Π. 

http://www.tovima.gr/opinions/article/?aid=585688

Διαβάστε περισσότερα ...

Κομισιόν: Μεγάλες διαφορές στις ευκαιρίες απασχόλησης μεταξύ Βορρά και Νότου- Αυτά είναι τα 10 επαγγέλματα με τη μεγαλύτερη ζήτηση στην Ελλάδα

Πολύ μεγάλο άνοιγμα της "ψαλίδας" αναφορικά με τις ευκαιρίες απασχόλησης μεταξύ των χωρών της Νότιας και της Βόρειας Ευρώπης, καταγράφει η έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την παρακολούθηση των κενών θέσεων εργασίας στην ΕΕ το δεύτερο τρίμηνο του 2013.

Καταγράφοντας τις συνθήκες στην αγορά εργασίας σε τέσσερις χώρες της Νότιας Ευρώπης (Ελλάδα, Ισπανία, Ιταλία και Πορτογαλία), η έκθεση της Επιτροπής επιβεβαιώνει το γεγονός ότι στις χώρες αυτές τα νεαρά άτομα καλύπτουν, ως επί το πλείστον, θέσεις εργασίας χαμηλών προσόντων, και μάλιστα σε τομείς υπηρεσιών που χαρακτηρίζονται από την εποχική ζήτηση. Επιπλέον, η Επιτροπή υπογραμμίζει την υπέρμετρη κατάρτιση του εργατικού δυναμικού στις χώρες αυτές, καθώς όλο και πιο συχνά παρατηρείται η πρόσληψη εργαζομένων σε θέσεις κατώτερες των προσόντων τους.

Ένα άλλο χαρακτηριστικό στις χώρες της Νότιας Ευρώπης είναι η αύξηση των συμβάσεων εργασίας ορισμένου χρόνου, λόγω της οικονομικής κρίσης, επισημαίνει η έκθεση. Το τελευταίο τρίμηνο του 2012, οι εργαζόμενοι ορισμένου χρόνου αντιπροσώπευαν το 23%του συνόλου των εργαζομένων στην Ελλάδα και στην Ισπανία και το 20,4% στην Πορτογαλία. Το γεγονός αυτό δεν βοηθά το εργατικό δυναμικό στις χώρες αυτές να βελτιώσει τα επίπεδα δεξιοτήτων τους, με συνέπεια να καταγράφονται χαμηλά ποσοστά παραγωγικότητας, σχολιάζει στην έκθεσή της η Επιτροπή. Σημειώνεται ότι στη Νότια Ευρώπη το ποσοστό των εργαζομένων με χαμηλό μορφωτικό επίπεδο ανέρχεται σε 33%, έναντι 16% στην ΕΕ.

Σύμφωνα με τον επίτροπο Απασχόλησης, Λάζλο Άντορ, οι αποκλίνουσες ευκαιρίες απασχόλησης μεταξύ της Βόρειας και της Νότιας Ευρώπης συνδέονται, μεταξύ άλλων, με τις «ασυμμετρίες» στην ευρωζώνη. Σύμφωνα με τον ίδιο, η κινητικότητα του εργατικού δυναμικού εντός της ΕΕ μπορεί να βοηθήσει στη μείωση αυτών των ανισορροπιών.

Η κρίση έφερε επιδείνωση

Σε γενικές γραμμές, η έκθεση της Επιτροπής επισημαίνει ότι οι συνθήκες στην αγορά εργασίας στις χώρες της Νότιας Ευρώπης επιδεινώθηκαν, λόγω της κρίσης. Το δεύτερο τρίμηνο του 2013, σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2012, η απασχόληση μειώθηκε στηνΕλλάδα κατά 4,3%, στην Πορτογαλία κατά 4,1%, στην Ισπανία κατά 3,6% και στην Ιταλία κατά 1,8%, ενώ στην ΕΕ η απασχόληση μειώθηκε κατά μέσο όρο σε ποσοστό 0,4%.

Επιπλέον, σημειώνεται ότι το δεύτερο τρίμηνο του 2013 η ανεργία των νέων στην Ελλάδα ανήλθε στο 59,6%, στην Ισπανία στο 55,7%, στην Πορτογαλία στο 39,4% και στην Ιταλία στο 38,9%, έναντι 24% στην ΕΕ.

Το φρένο και τα πλέον αναπτυσσόμενα επαγγέλματα στην Ελλάδα

Ωστόσο, η Επιτροπή εκτιμά ότι έχει μπει φρένο στην πτώση των προσλήψεων στην Ελλάδα, την Ιταλία, την Πορτογαλία και την Ισπανία, καθώς καταγράφεται αύξηση των προσλήψεων σε συγκεκριμένους τομείς, και κυρίως σε αυτόν της γεωργίας, της δασοκομίας και της αλιείας. Σύμφωνα με το Παρατηρητήριο για τις κενές θέσεις εργασίας της ΕΕ, στις χώρες της Νότιας Ευρώπης οι περισσότερες ευκαιρίες απασχόλησης συγκεντρώνονται σε λίγους τομείς, όπως στην υγεία, στις πωλήσεις και στη διοίκηση.

Ειδικότερα, για την Ελλάδα, το Παρατηρητήριο κενών θέσεων εργασίας της ΕΕ εκτιμά ότι τα δέκα πλέον αναπτυσσόμενα επαγγέλματα είναι :

• Σερβιτόροι και μπάρμαν
• Νοσηλευτές και μαίες
• Ανειδίκευτοι εργάτες
• Επαγγελματίες του χρηματοοικονομικού τομέα
• Προγραμματιστές λογισμικού
• Οδηγοί βαρέων φορτηγών και λεωφορείων
• Νομικά επαγγέλματα
• Μεταφορείς
• Υπάλληλοι γραφείου
• Χειριστές μηχανημάτων τροφίμων.

Τέλος, σε ό,τι αφορά το σύνολο των χωρών της ΕΕ, η έκθεση αναφέρει ότι ο αριθμός των προσλήψεων το δεύτερο τρίμηνο του 2013 μειώθηκε κατά 4%, καταγράφοντας μεγαλύτερη πτώση σε σχέση με αυτή του πρώτου τριμήνου του 2013.

Πηγή:www.reporter.gr

Διαβάστε περισσότερα ...

Το νέο «Σχέδιο Μάρσαλ», η ανάπτυξη και τα… λαμόγια

Πολλές φορές έχει σημειωθεί από διεθνείς οικονομολόγους και παράγοντες, η ανάγκη για ένα σχέδιο στήριξης του ευρωπαϊκού Νότου, ένα νέο «Σχέδιο Μάρσαλ» που θα μειώσει τις ανισότητες και θα επαναφέρει σε αναπτυξιακή τροχιά τις πλέον αδύναμες οικονομίες της Ευρωζώνης.

Η συγκεκριμένη «ιδέα» έχει στέρεα θεωρητική στήριξη. Ασφαλώς, τυχόν εφαρμογή της, θα διευκόλυνε την Ελλάδα, που αντιμετωπίζει σήμερα τις πολύπλευρες συνέπειες των μνημονίων και ειδικότερα της εμμονής τους σε δύο άξονες: Τη πρωτόγνωρα βίαιη δημοσιονομική προσαρμογή και την εξίσου βίαιη διαδικασία εσωτερικής υποτίμησης.

Η αναπτυξιακή διάσταση, που μέχρι τώρα λάμπει δια της απουσίας της, θα μπορούσε να τεθεί σε κίνηση με τη σωστή απορρόφηση στοχευμένων ενισχύσεων, προκειμένου να υπάρξει ποιοτική αναβάθμιση της ανταγωνιστικότητας. Ποιοτική, διότι, το παιχνίδι του ανταγωνισμού σε προϊόντα και υπηρεσίες χαμηλού επιπέδου, που κατά κανόνα προκύπτουν από πολύ χαμηλά αμειβόμενο ανθρώπινο δυναμικό, είναι χαμένο εξ αρχής για τις ευρωπαϊκές χώρες. Το βιοτικό χάσμα με τις αναδυόμενες οικονομίες είναι πολύ μεγάλο.

Πλην όμως, δεν πρέπει να εθελοτυφλούμε απέναντι στις εμπειρίες που έχουμε ως Έλληνες από το παρελθόν. Εμπειρίες που αναμφίβολα έχουν παίξει ρόλο και στο πώς αντιλαμβάνονται οι ξένοι εταίροι μας την παροχή βοήθειας προς τη χώρα.

Ακόμη και κατά την περίοδο του original Σχεδίου Μάρσαλ, πολλές δεκαετίες πριν, η ελληνική«ρεμούλα» έδινε κι έπαιρνε. Στο πιο πρόσφατο παρελθόν είχαμε τα δισεκατομμύρια που κατέφθαναν, στα πλαίσια των ενισχύσεων της αδύναμης ευρωπαϊκής περιφέρειας από το ισχυρό κέντρο, σημαντικό μέρος των οποίων «απαλλοτριώθηκε» με διάφορους τρόπους, όχι βεβαίως από επαναστάτες, αλλά από μεγάλα και μικρότερα… λαμόγια.

Από ισχυρούς επιχειρηματίες που έβγαλαν τεράστια ποσά με υπερτιμολογήσεις έργων, από «συμβούλους» που έκαναν αρπαχτές με τα διάφορα προγράμματα, από μικροεπιχειρηματίες που κατέθεταν δήθεν επενδυτικά σχέδια κι έπαιρναν λεφτά χωρίς να κάνουν τίποτα, ακόμη κι από πολιτικά δικτυωμένους ιδιώτες που πληρώνονταν, χωρίς να έχουν ποτέ πατήσει το πόδι τους στον υποτιθέμενο χώρο εργασίας, επιμόρφωσης ή κατάρτισης.

Κι αν αυτά συνέβαιναν σε μικρο-επίπεδο, τι συνέβη σε στρατηγικό επίπεδο; Πέρα από κάποια μεγάλα έργα υποδομής, πολλά εκ των οποίων σχετίζονται με το φαραωνικό εγχείρημα της Ολυμπιάδας, η αλήθεια είναι ότι η χώρα δεν χρησιμοποίησε τα κεφάλαια αυτά για να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητα και την εξωστρέφεια της, όπως θα έπρεπε.

Με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, μεγάλο μέρος αυτών των επιδοτήσεων κατέληξε στην κατανάλωση,είτε έμμεσα είτε και άμεσα, έχοντας ελάχιστα αποτελέσματα για την πραγματική σύγκλιση της ελληνικής οικονομίας, με την υπόλοιπη Ευρώπη.

Το ερώτημα, που υποθέτω ότι απασχολεί και τους ξένους εταίρους μας, είναι κατά πόσον έχει αλλάξει αυτή η κατάσταση σήμερα. Διότι τότε, ίσως έκαναν πως δεν έβλεπαν, πιθανώς διότι ήθελαν καταναλωτές για τα προϊόντα τους. Τώρα η ελληνική «πελατεία», δεν φαίνεται να τους ενδιαφέρει στον ίδιο βαθμό.

Μπορεί το σημερινό κράτος, να ισχυριστεί ότι τα πράγματα έχουν βελτιωθεί; Οι νοοτροπίες, οι πρακτικές; Και το σημαντικότερο, υπάρχει κάποιο σχέδιο που θα μπορούσε να υποδεχτεί οργανωμένα και αποτελεσματικά, μια νέα μεγάλη εισροή επιδοτήσεων;

Μέχρι τώρα, η μόνη παρουσίαση «αναπτυξιακού σχεδίου» που έχει γίνει, με τρόπο συγκροτημένο και ενιαίο, προέρχεται όχι από το κράτος ή την πολιτική, αλλά από τον ιδιωτικό τομέα.

Από την Price Waterhouse Coopers, η οποία πριν περίπου τρεις μήνες, παρουσίασε ένα σχέδιο έξη βημάτων για την κινητοποίηση συνολικών επενδύσεων ύψους άνω των 37 δισ. ευρώ, σε κρίσιμους τομείς, (όπως ο τουρισμός και οι υποδομές) ώστε να λειτουργήσουν πολλαπλασιαστικά και να αποτελέσουν «ατμομηχανή» για την ανάπτυξη της οικονομίας συνολικά.

Περισσότερα για το ενδιαφέρον αυτό σχέδιο μπορείτε να διαβάσετε στο σχετικό ρεπορτάζ που είχε κάνει τότε το Euro2day.gr.

Αυτό που έχει σημασία όμως είναι ότι στους μήνες που έχουν μεσολαβήσει, ουδεμία εκ των προτάσεων που περιλάμβανε έχει τεθεί σε εφαρμογή. Το σχέδιο της PWC δεν αποτέλεσε ούτε καν αφορμή γόνιμου διαλόγου, μεταξύ κράτους και ιδιωτικής πρωτοβουλίας, για την οργανωμένη και «στρατηγική» κινητοποίηση επενδύσεων.

Υπό αυτές όμως τις συνθήκες, ακόμη κι ένα νέο σχέδιο Μάρσαλ, θα ενεργούσε απλώς σαν ασπιρίνη. Θα κάλυπτε για λίγο τα συμπτώματα, χωρίς να αγγίξει τις αιτίες. Το παυσίπονο θα ήταν ασφαλώς ευπρόσδεκτο, κι όχι μόνον από τα μικρά ή μεγαλύτερα λαμόγια. Η πορεία της ασθένειας όμως, θα παρέμενε απολύτως προδιαγεγραμμένη.

Δυστυχώς, το ότι δεν υπάρχουν χρήματα για την παραγωγική, καινοτομική ανάπτυξη που χρειάζεται η χώρα, αποτελεί τη μία όψη του νομίσματος.

Χρήματα ίσως βρεθούν σύντομα, πιθανώς και από τους εταίρους μας, καθώς σταδιακά συνειδητοποιούν τις δυσάρεστες συνέπειες που έχει για το ίδιο το ευρωπαϊκό όραμα, το «πείραμα του Νότου».

Η άλλη όψη που είναι τελικά και πιο σημαντική, αφορά την προφανή έλλειψη θέλησης για αναπτυξιακές αλλαγές, από την πλευρά των ελληνικών ηγεσιών.

Εκτός κι αν περιμένουν να μας φέρουν έτοιμο κι αυτό το σχέδιο οι ξένοι, ως… αναπτυξιακό μνημόνιο!

ΓΙΩΡΓΟΣ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ

http://www.euro2day.gr/

Διαβάστε περισσότερα ...

Δραματικές αποκαλύψεις Θαπατέρο για τη νύχτα των μεγάλων μαχαιριών

Toυ ΠΕΤΡΟΥ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ*

Η ατμόσφαιρα ήταν ηλεκτρισμένη στις Κάννες, εκείνη τη βροχερή μέρα, στις 2 Νοεμβρίου του 2011, εν αναμονή της συνόδου κορυφής του G20. Πριν από δύο ημέρες, ο Γιώργος Παπανδρέου είχε ανακοινώσει δημοψήφισμα, το οποίο θα μπορούσε να σημάνει την έξοδο της Ελλάδας από το ευρώ. Το μέλλον του κοινού νομίσματος κρέμεται επί ξυρού ακμής και οι γύπες των διεθνών αγορών ομολόγων περιμένουν την έκβαση των πυρετικών διαβουλεύσεων για να καθορίσουν τη στάση τους.
Στον διάδρομο του μεγάρου του φεστιβάλ, όπου στρώνεται το κόκκινο χαλί για να παρελάσουν, σε πιο θερμές εποχές, οι κινηματογραφικοί αστέρες, ηΑγκελα Μέρκελ ξεμοναχιάζει τον Ισπανό πρωθυπουργό Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεθ Θαπατέρο. Τον χαιρετάει με ένα φιλικό χαμόγελο και, χωρίς καμία εισαγωγή, εξαπολύει τη βόμβα της: Τι θα λέγατε να πάρετε έκτακτο δάνειο 50 δισ. ευρώ από το... Διεθνές Νομισματικό Ταμείο; Σκοπεύω να προτείνω και στον Σίλβιο Μπερλουσκόνι να πάρει βοήθεια 85 δισ. από το ΔΝΤ ώστε να σταθεροποιηθεί τοκοινό νόμισμα.
Το χαρακτηριστικό αυτό στιγμιότυπο,μαζί με άλλες, εξαιρετικά ενδιαφέρουσες πλευρές του παρασκηνίου από το δραματικό διήμερο των Καννών, αποκαλύπτει ο πρώην πρωθυπουργός της Ισπανίας στο βιβλίο του «Το δίλημμα», αποσπάσματα του οποίου δόθηκαν στη δημοσιότητα από το πρακτορείοΡόιτερς. «Η απάντησή μου ήταν ένα ευθύ και ξεκάθαρο όχι», γράφει ο Θαπατέρο, ο οποίος δεν μπορούσε να πιστέψει στα αυτιά του. Η χώρα του βρισκόταν ήδη σε προεκλογική περίοδο, με μια ανεργία που είχε εκτοξευθεί στα ύψη λόγω των σκληρών μέτρων λιτότητας που είχε λάβει η σοσιαλιστική κυβέρνηση, ακριβώς για να μην αναγκαστεί να χτυπήσει την πόρτα του ΔΝΤ, όπως συνέβη με την Ελλάδα και άλλες υπερχρεωμένες χώρες. Και όμως, η Γερμανίδα καγκελάριος του ζητούσε να συρθεί ικέτης του ΔΝΤ, μεσούσης της προεκλογικής περιόδου, χωρίς να αναλογίζεται τις πολιτικές επιπτώσεις.

«Το μικρό χρονικό διάστημα που χρειάστηκε για τη μετάφραση μου φάνηκε σαν αιωνιότητα», θυμάται ο Θαπατέρο. «Τελικά, η Μέρκελ μου απάντησε στα αγγλικά, κοιτάζοντάς με στα μάτια: ΟΚ, καταλαβαίνω». «Στο υπόλοιπο της συνόδου κρατούσα το κεφάλι χαμηλά, για να περάσω όσο γίνεταιαπαρατήρητος», προσθέτει ο Ισπανός πολιτικός.
Το τι ακολούθησε πίσω από τις κλειστές πόρτες είναι λίγο–πολύ γνωστό. Ο Θαπατέρο βγήκε από το κάδρο, ενώ ο Γιώργος Παπανδρέου και ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι έγιναν τα αλεξικέραυνα των επιθέσεων από την Αγκελα Μέρκελ, αλλά και τον Νικολά Σαρκοζί. Ο τελευταίος, όπως γράφτηκε στον γαλλικό Τύπο και δεν διαψεύστηκε από το Ελιζέ, κάποια στιγμή, σε έξαλλη κατάσταση, πάτησε το ένα πόδι στην καρέκλα κι ήταν έτοιμος να ανέβει στο τραπέζι, αλλά τον συγκράτησαν οι συνεργάτες του – όχι όμως προτού να φωνάξει στον Ελληνα πρωθυπουργό: «You are a f...ing psycho»!

«ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΚΡΙΣΗΣ»

Στο δικό του βιβλίο –«Ημερολόγιο της κρίσης»– ο πρώην υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας, Φρανσουά Μπαρουάν, είχε περιγράψει με γλαφυρό τρόπο το δίωρο μαρτύριο του Ελληνα πρωθυπουργού. «Ο Παπανδρέου παίζει την καριέρα του. Ιδρώνει όλο και πιο πολύ, ταλαντεύεται, έπειτα καταρρέει... Είμαι παρών στον πολιτικό του θάνατο σε ζωντανή μετάδοση... Ερχεται η σειρά του Μπερλουσκόνι... δεν θα αντέξει για πολύ. Παπανδρέου, Μπερλουσκόνι, δύο πρωθυπουργοί θα πέσουν σε καιρό ειρήνης, κάτω από διεθνή πίεση».
Στις αποκαλύψεις του Μπαρουάν για τις περιπέτειες του Γιώργου Παπανδρέου, ο Θαπατέρο έρχεται να προσθέσει τις δικές του μαρτυρίες για τα πάθη της ιταλικής αντιπροσωπείας. Ο Μπερλουσκόνι και ο υπουργός Οικονομικών, Τζούλιο Τρεμόντι, «έπαιζαν κατενάτσιο, προσπαθώντας να κερδίσουν χρόνο», γράφει ο Θαπατέρο. Οταν οι πιέσεις της Μέρκελ για προσφυγή της Ιταλίας στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο έφτασαν στο απροχώρητο, ο Τρεμόντι ξέκοψε αποφασιστικά αυτό το ενδεχόμενο με την αφοπλιστική δήλωση: «Μπορώ να σκεφτώ καλύτερους τρόπους αν είναι να διαπράξω αυτοκτονία»!
Ενδιαφέρον έχει και η αποκάλυψη του Θαπατέρο ότι το όνομα του τεχνοκράτη Μάριο Μόντι κυκλοφορούσε ήδη στους διαδρόμους των Καννών εκείνες τις θυελλώδεις ώρες. Το πολιτικό ντόμινο στον μεσογειακό Νότο είχε ήδη δρομολογηθεί. Στις 11 Νοεμβρίου παραιτήθηκε ο Γιώργος Παπανδρέου, δίνοντας τη θέση του στον Λουκά Παπαδήμο. Πέντε ημέρες αργότερα, παραιτήθηκε οΜπερλουσκόνι, παραδίδοντας τη σκυτάλη στον Μόντι. Και στις 20 Νοεμβρίου, οι Σοσιαλιστές έχαναν τις εκλογές στην Ισπανία, για να έρθει στην εξουσία ο σύμμαχος της κ. Μέρκελ, Μαριάνο Ραχόι.
Αυτό που συγκράτησε ο Θαπατέρο από την πυρετική νύχτα ήταν «το συναίσθημα αδυναμίας των δημοκρατικών κυβερνήσεων απέναντι στις δυνάμεις της αγοράς», μαζί με την έκπληξή του για την αφύπνιση των παλιών δαιμόνων από το χρονοντούλαπο της ευρωπαϊκής ιστορίας. Στη διάρκεια ενόςιδιαίτερα φορτισμένου δείπνου, Ευρωπαίοι ηγέτες αντάλλασσαν βιτριολικές επιθέσεις, ανασύροντας μνήμες από την εποχή του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ενώπιον ενός αμήχανου και προβληματισμένουΜπαράκ Ομπάμα. «Ήταν μόνο πέντε λεπτά, αλλά σε αυτά τα πέντε λεπτά, όσα ακούστηκαν έκλειναν μέσα τους όλα τα δάκρυα που έχουν χυθεί στη νεότερη ευρωπαϊκή ιστορία», γράφει ο Θαπατέρο, αφήνοντάς μας να μαντέψουμε τις λεπτομέρειες που αποφεύγει να εξιστορήσει.

Πηγή:"Καθημερινή" το είδαμε στο http://www.inprecor.gr/

Διαβάστε περισσότερα ...

Αύριο θα κλαίνε

 Μαλούχος Γεώργιος Π. 

Ο πρώην πρωθυπουργός της Ισπανίας Θαπατέρο έγραψε ολόκληρο βιβλίο, το οποίο μόλις εκδόθηκε, για να περιγράψει το πώς η γερμανίδα καγκελάριος επιχείρησε αλλά ευτυχώς για τους Ισπανούς τελικά δεν τα κατάφερε, να οδηγήσει με το ζόρι τη χώρα του – και χωρίς να το έχει πραγματικά ανάγκη - σε τρόικα και μνημόνιο.

Με αντίστοιχο τρόπο περιγράφει και την ιταλική εμπειρία, που την έζησε παράλληλα: λέει ότι ήδη από τις Κάννες το όνομα Μάριο Μόντι ακουγόταν παντού στους διαδρόμους, ενώ τότε αποκλείστηκαν οριστικά και τα ευρωομόλογα που, για τον πρώην πρωθυπουργό της Ισπανίας, θα μπορούσαν να έχουν περιορίσει και ελέγξει την κρίση από την αρχή... 

Φυσικά, στο Βερολίνο δεν ενοχλείται κανείς απ' όλα αυτά: το να ανεβάζουν και να κατεβάζουν με τεχνητούς και μη εκβιασμούς κυβερνήσεις στην Ευρώπη του 21ου αιώνα είναι κάτι που αποτελεί κύριο μέρος της πολιτικής τους και το εκλαμβάνουν μάλλον τιμητικά, παρά προσβλητικά. 

Ταυτόχρονα, έχουν δίπλα τους τραγικούς συμμάχους αναγκαιότητας, όπως η ελληνική κυβέρνηση που εξακολουθεί να επιμένει στο ρόλο του “καλού παιδιού” της Γερμανίας. Ρόλος χρήσιμος για την Μέρκελ, για όσο φυσικά της είναι χρήσιμος.

Σε αυτά τα πλαίσια, επιμένει η κυβέρνηση να διαφημίζει ως επιτυχία το ταξίδι, λόγω της... “στήριξης” Μέρκελ σε Σαμαρά. Πρέπει να είναι τραγικά απελπισμένοι στο Μέγαρο Μαξίμου. Αλλιώς, δεν μπορεί να ερμηνευθεί αυτή η στάση εξωπραγματικής διαστρέβλωσης της πραγματικότητας.

Το Βερολίνο δεν έδωσε, όπως ήταν απολύτως προεξοφλημένο, το παραμικρό στην Ελλάδα. Το είχε άλλωστε πει σε όλους τους τόνους ότι δεν θα δώσει. Είπε δύο “καλές” κουβέντες που εξαντλούνται στο ότι αν κάνετε όλα όσα έχουμε επιβάλλει και έχετε αποδεχθεί με την πλάτη στον τοίχο, είστε καλοί και μπράβο σας... Σπουδαία στήριξη και μεγάλη επιτυχία!

Την ίδια στιγμή, η υπόθεση των γερμανικών επανορθώσεων και του αναγκαστικού δανείου, εξαφανίστηκε οριστικά για την κυβέρνηση Σαμαρά. Τη θάψανε βαθειά στο χώμα: η δε Γερμανία μπορεί στο εξής να επικαλείται ότι δεν ετέθη τέτοιο ζήτημα στις διμερείς επαφές μετά από όλη αυτή τη φασαρία που έγινε, άρα, δεν υφίσταται και ζήτημα. Και μόνο αυτό θα ήταν αρκετό για να πει κάποιος ότι το ταξίδι αυτό προκάλεσε ουσιώδη εθνική ζημιά.

Όμως δεν είναι, δυστυχώς, μόνον, ούτε καν κυρίως, αυτό: είναι και η επαναβεβαίωση ότι η Ελλάδα θα ακολουθήσει πιστά τη γερμανική πολιτική και θα παίξει, για όσο τη χρειάζονται βέβαια, το ρόλο του καλού παιδιού: κάτι που ασφαλώς δεν οδηγεί πουθενά.

Όσο για τις δηλώσεις Σαμαρά ότι αν λείψουν κάποιοι βουλευτές θα βρεθούν άλλοι να στηρίξουν την κυβέρνηση, πέρα από την ιλαρότητα του να αντιγράφεται εκείνο που πριν από λίγα 24ωρα καταγγέλθηκε ως... αποστασία, υπάρχει και το πιο ουσιαστικό ζήτημα των όσων έχουμε μπροστά μας: τελικά, η κυβέρνηση έχει συνεπώς συνείδηση ότι αντιμετωπίζει την κοινοβουλευτική της πτώση αν οδηγήσει στη Βουλή όσα της απαιτούνται; Με αυτά τα δεδομένα, ο ορίζοντας επιβίωσής της είναι το αργότερο μέχρι τις ευρωεκλογές του Μαίου, αν και τίποτα δεν μπορεί να αποκλείσει πια αυτός να έρθει πιο κοντά.

Όμως κι αν κάτι τέτοιο δεν συμβεί, είναι δεδομένο ο Μάιος θα βρει τη χώρα να καταγράφει στις ευρωεκλογές ποσοστά στον κυβερνητικό συνασπισμό που αθροιστικά δεν θα έχουν ως πρώτο ψηφίο κάτι άλλο από το 1... Δηλαδή, θα πρόκειται για μία δυσαρμονία που δεν θα μπορεί πια να καλυφθεί με τίποτα. Κι αυτή είναι η μία  μόνο όψη των όσων μετρούν οι δημοσκόποι είτε το λένε, είτε δεν το λένε δημόσια.

Το συμπέρασμα είναι ένα: εισερχόμαστε πλέον στην τελική ευθεία. Και, εκείνοι που σήμερα γελούν με μια εικονική πραγματικότητα, αύριο θα κλαίνε.

Δυστυχώς, με το δρόμο που έχουν επιλέξει, δηλαδή τη μετάλλαξη από την πολιτική της “αντίστασης” στη γερμανική πολιτική στην πολιτική της πλήρους υποταγής σε αυτή, είναι βέβαιο ότι θα κλαίει και η χώρα μαζί τους – αλλά για άλλους λόγους.

http://www.tovima.gr/opinions/article/?aid=542734

Διαβάστε περισσότερα ...