Μέγγενη αποπληθωριστικής ύφεσης

Μείωση 0,9% σημείωσε πέρυσι σε μέσα επίπεδα ο πληθωρισμός, έναντι αύξησης 1,5% που είχε σημειωθεί το 2012. Το αποτέλεσμα αυτό, προέκυψε μετά και από τη μείωση του πληθωρισμού κατά 1,7% τον περασμένο Δεκέμβριο, από μείωση 2,9% τον Νοέμβριο 2013 και έναντι αύξησης 0,8% τον Δεκέμβριο 2012. Ο συνδυασμός με την πτώση του ΑΕΠ, σε μια ύφεση διαρκείας της οικονομίας τα τελευταία 6-7 χρόνια, προκαλεί ένα εκρηκτικό κοκτέιλ... αλά 1930

Το 2014 θα είναι το έτος που από την εσωτερική υποτίμηση (περικοπές σε μισθούς και συντάξεις) θα περάσουμε στη δημοσιονομική υποτίμηση (περικοπές σε ασφαλιστικές παροχές και επιβολή νέων φόρων) χωρίς να αποφεύγεται το σπιράλ της αποπληθωριστικής ύφεσης.

Σύμφωνα με τις τιμοληψίες της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ), καθ' όλο το 2013 υπήρξαν μειώσεις τιμών και προσφορές στη συντριπτική πλειονότητα των προσφερόμενων υπηρεσιών και προϊόντων, λόγω της «προσαρμογής» στις νέες περικοπές στο διαθέσιμο εισόδημα των καταναλωτών.

Στον αντίποδα, όμως, καταγράφηκαν σημαντικές ανατιμήσεις στα φάρμακα (25,3%, λόγω αύξησης της συμμετοχής των πολιτών) και στα τιμολόγια της ΔΕΗ (18,7%). Ενώ, στο λεγόμενο «καλάθι της νοικοκυράς», αυξήσεις τιμών υπήρξαν στα νωπά λαχανικά (2,9%), στα γαλακτοκομικά και αυγά (2,3%), στο νωπό μοσχάρι (1,4%) και στα τσιγάρα και τα προϊόντα καπνού (4,1%).

Ειδικά δε μεταξύ Δεκεμβρίου και Νοεμβρίου 2013, ανατιμήσεις σημειώθηκαν σε νωπά λαχανικά (10,5%), πετρέλαιο θέρμανσης (0,7%), αυτοκίνητα (0,6%) και βενζίνη (0,5%), με αποτέλεσμα ο πληθωρισμός να αυξηθεί κατά 0,9% σε μηνιαία βάση.

Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, από τη σύγκριση του γενικού δείκτη τιµών καταναλωτή του Δεκεμβρίου 2013, προς τον αντίστοιχο δείκτη του Δεκεμβρίου 2012, προκύπτει μείωση 1,7% έναντι αύξησης 0,8%, που σημειώθηκε κατά την ίδια σύγκριση το 2012 προς το 2011.

Ο γενικός δείκτης, τον Δεκέμβριο 2013 σε σύγκριση µε τον Νοέμβριο 2013, παρουσίασε αύξηση 0,9% έναντι μείωσης 0,3% που σημειώθηκε κατά την αντίστοιχη σύγκριση του προηγούμενου έτους.

Ο µέσος δείκτης του δωδεκαμήνου Ιανουαρίου 2013- Δεκεμβρίου 2013 σε σύγκριση προς τον ίδιο δείκτη του δωδεκαμήνου Ιανουαρίου 2012- Δεκεμβρίου 2012, παρουσίασε μείωση 0,9% έναντι αύξησης 1,5% που σημειώθηκε κατά τα αντίστοιχα προηγούμενα δωδεκάμηνα.

Για τον "κίνδυνο η ευρωπαϊκή ανάκαμψη να παγιδευτεί στον αποπληθωρισμό ή να παρασυρθεί από κάποιο νέο διεθνές χρηματοπιστωτικό ατύχημα έκανε λόγο σχόλιο στην "Κ.Ε" (12/1). Στην εκτίμηση αυτή συνηγορούν:

(α) τα σκάνδαλα με τους εξοπλισμούς και τις τράπεζες (βλ. Τ.Τ.), που αποκαλύπτουν το τεράστιο βάθος της διαπλοκής, παραλύοντας την ίδια την τραπεζική αναδιάρθρωση και ομαλή πολιτική λειτουργία,

(β) η μεγάλη δυσκολία των επιχειρήσεων να εξεύρουν ρευστότητα, αφού οι τράπεζες μειώνουν σταθερά τις χορηγήσεις δανείων μπροστά στο τσουνάμι των επισφαλών δανείων,

(γ) η αναστροφή της εξαγωγικής δυναμικής, καθώς την αύξηση κατά 13,5% των εξαγωγών εμπορευμάτων το 2012, φέτος έχει διαδεχθεί η στασιμότητα (0,9% στο 11μηνο) κι αν συνεχιστεί η αρνητική επίδοση των τελευταίων τεσσάρων μηνών (-23% τον Νοέμβριο), ο χρόνος θα κλείσει με αρνητικό πρόσημο,

(δ) η ανάλογη κάμψη της βιομηχανικής δραστηριότητας (-6% τον Νοέμβριο 2013), που το 2012 ήταν σε άνοδο και, τέλος,

(ε) η μεγάλη αύξηση κατά 13% των ληξιπρόθεσμων χρεών του ιδιωτικού τομέα προς το Δημόσιο στη διάρκεια του 11μηνου 2013 (από 56 δισ. ευρώ σε 63 δισ. ευρώ), που αποκαλύπτει το οικονομικό αδιέξοδο της ελληνικής κοινωνίας. Το εντυπωσιακό όμως στην εξέλιξη αυτή είναι τα ληξιπρόθεσμα των νομικών προσώπων, που ναι μεν αυξήθηκαν από 35 σε 40 δισ. ευρώ, αλλά, πλέον, αντί να αφορούν 148,6 χιλιάδες επιχειρήσεις, επιβαρύνουν 464,6 χιλιάδες επιχειρήσεις, δηλαδή πάνω από το 50% του δυναμικού της χώρας!...".

“Τους τελευταίους 12 μήνες ο πληθωρισμός σχεδόν σε όλο τον κόσμο υποχωρεί κάθετα, σε επίπεδα που ουδείς ανέμενε στα τέλη του 2012. Εάν το πρόβλημα της Ιαπωνίας εν μέρει προέκυψε επειδή οι αρχές δεν κατάφεραν να διαπιστώσουν τα πρώτα σημάδια του αποπληθωρισμού, τότε μήπως και οι αξιωματούχοι στη Δύση υπνοβατούν προς την ίδια ακριβώς κατεύθυνση; Τόσο στις ΗΠΑ όσο και στην ευρωζώνη ο πληθωρισμός είναι σε επίπεδα πολύ χαμηλότερα του στόχου. Κι αυτό θα έπρεπε αν μη τι άλλο να δίνει τροφή για σκέψη στους κεντρικούς τραπεζίτες”, σχολιάζει στους FT ο επικεφαλής ανάλυσης της HSBC,Στέφεν Κινγκ που υποστηρίζει πως η ευρωζώνη κινδυνεύει με μία χαμένη δεκαετία αλά ιαπωνικά.

"Με επιτόκια σχεδόν σε μηδενικά επίπεδα, ενδεχόμενη νέα υποχώρηση του πληθωρισμού θα οδηγήσει σε αύξηση των πραγματικών επιτοκίων, θα καταστήσει το χρέος πιο επώδυνο, ενώ θα δημιουργηθεί κίνδυνος αύξησης των μη εξυπηρετούμενων δανείων. Δεδομένου ότι το χρηματοοικονομικό σύστημα είναι ευάλωτο -όπως άλλωστε και η ευρωζώνη- το πιθανότερο είναι ότι θα καταλήξει σε ακόμη δυσμενέστερη κατάσταση. Σε αυτήν την περίπτωση, αυτές οι πρώτες ενδείξεις οικονομικής ανάκαμψης μπορεί να αποδειχθούν ψευδαίσθηση. Αντί λοιπόν η ταχύτερη ανάπτυξη να οδηγήσει σε υψηλότερο πληθωρισμό, ο χαμηλότερος πληθωρισμός θα οδηγήσει τελικά σε βραδύτερη ανάπτυξη. Εν τω μεταξύ, το πιστωτικό σύστημα πεθαίνει αργά από ασφυξία".

Ελλάδα

Ειδικότερα, η μείωση του πληθωρισμού κατά 1,7% τον περασμένο Δεκέμβριο στην Ελλάδα, προήλθε από τις ακόλουθες μεταβολές:

1. Από τις μειώσεις των δεικτών:

α) Κατά 0,8% της ομάδας «Διατροφή και µη αλκοολούχα ποτά», λόγω μείωσης, κυρίως, των τιμών στα ψάρια νωπά, φρούτα νωπά, δημητριακά και παρασκευάσματα, πουλερικά νωπά, αρνί και κατσίκι (νωπά), αναψυκτικά, χυμοί φρούτων, ζάχαρη- σοκολάτες- γλυκά- παγωτά. Μέρος της μείωσης αυτής αντισταθμίστηκε από την αύξηση των τιμών στα γαλακτοκομικά και αυγά, μοσχάρι νωπό, λαχανικά νωπά.

β) Κατά 3% της ομάδας «Ένδυση και υπόδηση», λόγω μείωσης των τιμών στα είδη ένδυσης και υπόδησης.

γ) Κατά 2,3% της ομάδας «Διαρκή αγαθά- Είδη νοικοκυριού και υπηρεσίες», λόγω μείωσης, κυρίως, των τιμών στα είδη: έπιπλα- καλύμματα δαπέδου, είδη κλινοστρωμνής- λευκά είδη, οικιακές συσκευές, είδη άμεσης κατανάλωσης νοικοκυριού, οικιακές υπηρεσίες.

δ) Κατά 2,5% της ομάδας «Μεταφορές», λόγω μείωσης, κυρίως, των τιμών των αυτοκινήτων και των καυσίμων αυτοκινήτου (βενζίνης).

ε) Κατά 1,2% της ομάδας «Επικοινωνίες», λόγω μείωσης, κυρίως, των τιμών των τηλεφωνικών υπηρεσιών.

στ) Κατά 3% της ομάδας «Αναψυχή- Πολιτιστικές δραστηριότητες», λόγω μείωσης, κυρίως, των τιμών του οπτικοακουστικού εξοπλισμού- υπολογιστών, των υπηρεσιών αναψυχής, των βιβλίων, των ανθέων και του πακέτου διακοπών.

ζ) Κατά 4% της ομάδας «Εκπαίδευση», λόγω μείωσης, κυρίως, των τιμών στα δίδακτρα ιδιωτικών σχολείων, ξένων γλωσσών, φροντιστηρίων, ΙΕΚ.

η) Κατά 3% της ομάδας «Ξενοδοχεία- Καφέ- Εστιατόρια», λόγω μείωσης, κυρίως, των τιμών των εστιατορίων- ζαχαροπλαστείων- καφενείων- κυλικείων.

θ) Κατά 4,6% της ομάδας «Άλλα αγαθά και υπηρεσίες», λόγω μείωσης, κυρίως, των τιμών των κουρείων- κομμωτηρίων, των ειδών ατομικής φροντίδας, των προσωπικών ειδών και των ασφαλίστρων μεταφορών.

2. Από τις αυξήσεις των δεικτών:

α) Κατά 3% της ομάδας «Αλκοολούχα ποτά και καπνός», λόγω αύξησης, κυρίως, των τιμών των τσιγάρων.

β) Κατά 0,1% της ομάδας «Στέγαση», λόγω αύξησης, κυρίως, των τιμών του ηλεκτρισμού. Μέρος της αύξησης αυτής αντισταθμίστηκε από τη μείωση των τιμών των ενοικίων κατοικιών, των υπηρεσιών επισκευής και συντήρησης κατοικίας και του πετρελαίου θέρμανσης.

γ) Κατά 0,8% της ομάδας «Υγεία», λόγω αύξησης, κυρίως, της συμμετοχής των καταναλωτών επί των λιανικών τιμών των φαρμάκων. Μέρος της αύξησης αυτής αντισταθμίστηκε από τη μείωση των τιμών στις ιατρικές, οδοντιατρικές, παραϊατρικές υπηρεσίες και στις υπηρεσίες νοσοκομείων και κλινικών.

Εξάλλου, ο εναρμονισμένος πληθωρισμός μειώθηκε κατά 0,9% σε μέσα επίπεδα το 2013, έναντι αύξησης 1% το 2012. Τον περασμένο Δεκέμβριο, ο εναρμονισμένος δείκτης μειώθηκε κατά 1,8% σε ετήσια βάση (από μείωση 2,9% τον Νοέμβριο), ενώ αυξήθηκε κατά 0,8% σε μηνιαία βάση.

Κ. Σαρρής, με πληροφορίες ΑΠΕ, ΕΛΣΤΑΤ, FT

http://www.enet.gr/?i=news.el.oikonomia&id=409390